къыхэкӏиикӏын

АДЫГЭБЗЭ (КЪЭБЭРДЕЙ-ШЭРДЖЭСЫБЗЭ)

ПСАЛЪЭ ЛЪЭПКЪЫГЪУЭ: ГЛАГОЛ ЛЪЭМЫӀЭС

КЪЭПСЭЛЪЫКӀЭ

• IPA [qʹǝxɐtʹʂi:jǝ'tʹʂǝn]

ПСАЛЪЭ ЛЪАБЖЬЭ

• къы- + хэ- + [кӀий] + -ы + -кӀ + -ы + -н

СПРЯЖЕНЭ

Глагол лъэмыӏэс "къыхэкӏиикӏын"-м и спряженэ

Инфинитив (масдар)
щыӀэныгъэ:	къыхэкӀиикӀын
щымыӀэныгъэ:	къыхэмыкӀиикӀын

Инфинитив (масдар) щхьэкӀэ зэхъуэкӀа	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀын	укъыхэкӀиикӀын	къыхэкӀиикӀын	дыкъыхэкӀиикӀын	фыкъыхэкӀиикӀын	къыхэкӀиикӀын(хэ)
щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀын	укъыхэмыкӀиикӀын	къыхэмыкӀиикӀын	дыкъыхэмыкӀиикӀын	фыкъыхэмыкӀиикӀын	къыхэмыкӀиикӀын(хэ)

унафэ наклоненэ	уэ	фэ
щыӀэныгъэ:	къыхэкӀиикӀ!	фыкъыхэкӀиикӀ!
щымыӀэныгъэ:	укъыхэмыкӀиикӀ!	фыкъыхэмыкӀиикӀ!

Ре-кӀэ унафэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
щыӀэныгъэ:	сыкъыхрекӀиикӀ	укъыхрекӀиикӀ	къыхрекӀиикӀ	дыкъыхрекӀиикӀ	фыкъыхрекӀиикӀ	къыхрекӀиикӀ
щымыӀэныгъэ:	сыкъыхремыкӀиикӀ	укъыхремыкӀиикӀ	къыхремыкӀиикӀ	дыкъыхремыкӀиикӀ	фыкъыхремыкӀиикӀ	къыхремыкӀиикӀ

ЗэраӀуатэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхокӀиикӀ(ыр)	укъыхокӀиикӀ(ыр)	къыхокӀиикӀ(ыр)	дыкъыхокӀиикӀ(ыр)	фыкъыхокӀиикӀ(ыр)	къыхокӀиикӀ(хэ)(р)
ит зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыркъым	укъыхэкӀиикӀыркъым	къыхэкӀиикӀыркъым	дыкъыхэкӀиикӀыркъым	фыкъыхэкӀиикӀыркъым	къыхэкӀиикӀы(хэ)ркъым
блэкӀа зэфӀэмыкӀа зэман (имперфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀ(ыр)т	укъыхэкӀиикӀ(ыр)т	къыхэкӀиикӀ(ыр)т	дыкъыхэкӀиикӀ(ыр)т	фыкъыхэкӀиикӀ(ыр)т	къыхэкӀиикӀ(ыр)т / къыхэкӀиикӀхэ(р)т
блэкӀа зэфӀэмыкӀа зэман (имперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀ(ыр)тэкъым	укъыхэкӀиикӀ(ыр)тэкъым	къыхэкӀиикӀ(ыр)тэкъым	дыкъыхэкӀиикӀ(ыр)тэкъым	фыкъыхэкӀиикӀ(ыр)тэкъым	къыхэкӀиикӀ(ыр)тэкъым / къыхэкӀиикӀхэ(р)тэкъым
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀащ	укъыхэкӀиикӀащ	къыхэкӀиикӀащ	дыкъыхэкӀиикӀащ	фыкъыхэкӀиикӀащ	къыхэкӀиикӀа(хэ)щ
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀакъым	укъыхэкӀиикӀакъым	къыхэкӀиикӀакъым	дыкъыхэкӀиикӀакъым	фыкъыхэкӀиикӀакъым	къыхэкӀиикӀа(хэ)къым
блэкӀа зэфӀэкӀа и пэ ит зэман (плюс квамперфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀат	укъыхэкӀиикӀат	къыхэкӀиикӀат	дыкъыхэкӀиикӀат	фыкъыхэкӀиикӀат	къыхэкӀиикӀа(хэ)т
блэкӀа зэфӀэкӀа и пэ ит зэман (плюс квамперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀатэкъым	укъыхэкӀиикӀатэкъым	къыхэкӀиикӀатэкъым	дыкъыхэкӀиикӀатэкъым	фыкъыхэкӀиикӀатэкъым	къыхэкӀиикӀа(хэ)тэкъым
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыгъащ	укъыхэкӀиикӀыгъащ	къыхэкӀиикӀыгъащ	дыкъыхэкӀиикӀыгъащ	фыкъыхэкӀиикӀыгъащ	къыхэкӀиикӀыгъа(хэ)щ
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыгъакъым	укъыхэкӀиикӀыгъакъым	къыхэкӀиикӀыгъакъым	дыкъыхэкӀиикӀыгъакъым	фыкъыхэкӀиикӀыгъакъым	къыхэкӀиикӀыгъа(хэ)къым
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа и пэ ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыгъат	укъыхэкӀиикӀыгъат	къыхэкӀиикӀыгъат	дыкъыхэкӀиикӀыгъат	фыкъыхэкӀиикӀыгъат	къыхэкӀиикӀыгъа(хэ)т
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа и пэ ит зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыгъатэкъым	укъыхэкӀиикӀыгъатэкъым	къыхэкӀиикӀыгъатэкъым	дыкъыхэкӀиикӀыгъатэкъым	фыкъыхэкӀиикӀыгъатэкъым	къыхэкӀиикӀыгъа(хэ)тэкъым
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман I – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀщ	укъыхэкӀиикӀщ	къыхэкӀиикӀщ	дыкъыхэкӀиикӀщ	фыкъыхэкӀиикӀщ	къыхэкӀиикӀ(хэ)щ
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман I – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀкъым	укъыхэкӀиикӀкъым	къыхэкӀиикӀкъым	дыкъыхэкӀиикӀкъым	фыкъыхэкӀиикӀкъым	къыхэкӀиикӀ(хэ)къым
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман II – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀт	укъыхэкӀиикӀт	къыхэкӀиикӀт	дыкъыхэкӀиикӀт	фыкъыхэкӀиикӀт	къыхэкӀиикӀ(хэ)т
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман II – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀтэкъым	укъыхэкӀиикӀтэкъым	къыхэкӀиикӀтэкъым	дыкъыхэкӀиикӀтэкъым	фыкъыхэкӀиикӀтэкъым	къыхэкӀиикӀ(хэ)тэкъым
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынщ	укъыхэкӀиикӀынщ	къыхэкӀиикӀынщ	дыкъыхэкӀиикӀынщ	фыкъыхэкӀиикӀынщ	къыхэкӀиикӀын(хэ)щ
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынкъым	укъыхэкӀиикӀынкъым	къыхэкӀиикӀынкъым	дыкъыхэкӀиикӀынкъым	фыкъыхэкӀиикӀынкъым	къыхэкӀиикӀын(хэ)къым
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынущ	укъыхэкӀиикӀынущ	къыхэкӀиикӀынущ	дыкъыхэкӀиикӀынущ	фыкъыхэкӀиикӀынущ	къыхэкӀиикӀыну(хэ)щ
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынукъым	укъыхэкӀиикӀынукъым	къыхэкӀиикӀынукъым	дыкъыхэкӀиикӀынукъым	фыкъыхэкӀиикӀынукъым	къыхэкӀиикӀыну(хэ)къым

ЗэрыупщӀэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀрэ	укъыхэкӀиикӀрэ	къыхэкӀиикӀрэ	дыкъыхэкӀиикӀрэ	фыкъыхэкӀиикӀрэ	къыхэкӀиикӀ(хэ)рэ
ит зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыркъэ	укъыхэкӀиикӀыркъэ	къыхэкӀиикӀыркъэ	дыкъыхэкӀиикӀыркъэ	фыкъыхэкӀиикӀыркъэ	къыхэкӀиикӀыркъэ / къыхэкӀиикӀхэркъэ
блэкӀа зэфӀэмыкӀа зэман (имперфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀ(ыр)т	укъыхэкӀиикӀ(ыр)т	къыхэкӀиикӀ(ыр)т	дыкъыхэкӀиикӀ(ыр)т	фыкъыхэкӀиикӀ(ыр)т	къыхэкӀиикӀ(ыр)т / къыхэкӀиикӀхэ(р)т
блэкӀа зэфӀэмыкӀа зэман (имперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀ(ыр)тэкъэ	укъыхэкӀиикӀ(ыр)тэкъэ	къыхэкӀиикӀ(ыр)тэкъэ	дыкъыхэкӀиикӀ(ыр)тэкъэ	фыкъыхэкӀиикӀ(ыр)тэкъэ	къыхэкӀиикӀ(ыр)тэкъэ / къыхэкӀиикӀхэ(р)тэкъэ
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀа	укъыхэкӀиикӀа	къыхэкӀиикӀа	дыкъыхэкӀиикӀа	фыкъыхэкӀиикӀа	къыхэкӀиикӀа(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀакъэ	укъыхэкӀиикӀакъэ	къыхэкӀиикӀакъэ	дыкъыхэкӀиикӀакъэ	фыкъыхэкӀиикӀакъэ	къыхэкӀиикӀа(хэ)къэ
блэкӀа зэфӀэкӀа и пэ ит зэман (плюс квамперфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀат	укъыхэкӀиикӀат	къыхэкӀиикӀат	дыкъыхэкӀиикӀат	фыкъыхэкӀиикӀат	къыхэкӀиикӀа(хэ)т
блэкӀа зэфӀэкӀа и пэ ит зэман (плюс квамперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀатэкъэ	укъыхэкӀиикӀатэкъэ	къыхэкӀиикӀатэкъэ	дыкъыхэкӀиикӀатэкъэ	фыкъыхэкӀиикӀатэкъэ	къыхэкӀиикӀа(хэ)тэкъэ
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыгъа	укъыхэкӀиикӀыгъа	къыхэкӀиикӀыгъа	дыкъыхэкӀиикӀыгъа	фыкъыхэкӀиикӀыгъа	къыхэкӀиикӀыгъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыгъакъэ	укъыхэкӀиикӀыгъакъэ	къыхэкӀиикӀыгъакъэ	дыкъыхэкӀиикӀыгъакъэ	фыкъыхэкӀиикӀыгъакъэ	къыхэкӀиикӀыгъа(хэ)къэ
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа и пэ ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыгъат	укъыхэкӀиикӀыгъат	къыхэкӀиикӀыгъат	дыкъыхэкӀиикӀыгъат	фыкъыхэкӀиикӀыгъат	къыхэкӀиикӀыгъа(хэ)т
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа и пэ ит зэман (плюс квамперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыгъатэкъэ	укъыхэкӀиикӀыгъатэкъэ	къыхэкӀиикӀыгъатэкъэ	дыкъыхэкӀиикӀыгъатэкъэ	фыкъыхэкӀиикӀыгъатэкъэ	къыхэкӀиикӀыгъа(хэ)тэкъэ
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман I – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀ	укъыхэкӀиикӀ	къыхэкӀиикӀ	дыкъыхэкӀиикӀ	фыкъыхэкӀиикӀ	къыхэкӀиикӀ(хэ)
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман I – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀкъэ	укъыхэкӀиикӀкъэ	къыхэкӀиикӀкъэ	дыкъыхэкӀиикӀкъэ	фыкъыхэкӀиикӀкъэ	къыхэкӀиикӀ(хэ)къэ
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман II – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀт	укъыхэкӀиикӀт	къыхэкӀиикӀт	дыкъыхэкӀиикӀт	фыкъыхэкӀиикӀт	къыхэкӀиикӀ(хэ)т
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман II – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀтэкъэ	укъыхэкӀиикӀтэкъэ	къыхэкӀиикӀтэкъэ	дыкъыхэкӀиикӀтэкъэ	фыкъыхэкӀиикӀтэкъэ	къыхэкӀиикӀ(хэ)тэкъэ
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀын	укъыхэкӀиикӀын	къыхэкӀиикӀын	дыкъыхэкӀиикӀын	фыкъыхэкӀиикӀын	къыхэкӀиикӀын(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынкъэ	укъыхэкӀиикӀынкъэ	къыхэкӀиикӀынкъэ	дыкъыхэкӀиикӀынкъэ	фыкъыхэкӀиикӀынкъэ	къыхэкӀиикӀын(хэ)къэ
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыну	укъыхэкӀиикӀыну	къыхэкӀиикӀыну	дыкъыхэкӀиикӀыну	фыкъыхэкӀиикӀыну	къыхэкӀиикӀыну(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынукъэ	укъыхэкӀиикӀынукъэ	къыхэкӀиикӀынукъэ	дыкъыхэкӀиикӀынукъэ	фыкъыхэкӀиикӀынукъэ	къыхэкӀиикӀыну(хэ)къэ

условнэ ипэжыпӀэкӀэ щыӀэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀмэ	укъыхэкӀиикӀмэ	къыхэкӀиикӀмэ	дыкъыхэкӀиикӀмэ	фыкъыхэкӀиикӀмэ	къыхэкӀиикӀ(хэ)мэ
ит зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀмэ	укъыхэмыкӀиикӀмэ	къыхэмыкӀиикӀмэ	дыкъыхэмыкӀиикӀмэ	фыкъыхэмыкӀиикӀмэ	къыхэмыкӀиикӀ(хэ)мэ
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀамэ	укъыхэкӀиикӀамэ	къыхэкӀиикӀамэ	дыкъыхэкӀиикӀамэ	фыкъыхэкӀиикӀамэ	къыхэкӀиикӀа(хэ)мэ
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀамэ	укъыхэмыкӀиикӀамэ	къыхэмыкӀиикӀамэ	дыкъыхэмыкӀиикӀамэ	фыкъыхэмыкӀиикӀамэ	къыхэмыкӀиикӀа(хэ)мэ
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект)– щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыгъамэ	укъыхэкӀиикӀыгъамэ	къыхэкӀиикӀыгъамэ	дыкъыхэкӀиикӀыгъамэ	фыкъыхэкӀиикӀыгъамэ	къыхэкӀиикӀыгъа(хэ)мэ
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀыгъамэ	укъыхэмыкӀиикӀыгъамэ	къыхэмыкӀиикӀыгъамэ	дыкъыхэмыкӀиикӀыгъамэ	фыкъыхэмыкӀиикӀыгъамэ	къыхэмыкӀиикӀыгъа(хэ)мэ
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынмэ	укъыхэкӀиикӀынмэ	къыхэкӀиикӀынмэ	дыкъыхэкӀиикӀынмэ	фыкъыхэкӀиикӀынмэ	къыхэкӀиикӀын(хэ)мэ
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀынмэ	укъыхэмыкӀиикӀынмэ	къыхэмыкӀиикӀынмэ	дыкъыхэмыкӀиикӀынмэ	фыкъыхэмыкӀиикӀынмэ	къыхэмыкӀиикӀын(хэ)мэ
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынумэ	укъыхэкӀиикӀынумэ	къыхэкӀиикӀынумэ	дыкъыхэкӀиикӀынумэ	фыкъыхэкӀиикӀынумэ	къыхэкӀиикӀыну(хэ)мэ
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀынумэ	укъыхэмыкӀиикӀынумэ	къыхэмыкӀиикӀынумэ	дыкъыхэмыкӀиикӀынумэ	фыкъыхэмыкӀиикӀынумэ	къыхэмыкӀиикӀыну(хэ)мэ

условнэ ипэжыпӀэкӀэ щымыӀэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀтэмэ	укъыхэкӀиикӀтэмэ	къыхэкӀиикӀтэмэ	дыкъыхэкӀиикӀтэмэ	фыкъыхэкӀиикӀтэмэ	къыхэкӀиикӀ(хэ)тэмэ
ит зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀтэмэ	укъыхэмыкӀиикӀтэмэ	къыхэмыкӀиикӀтэмэ	дыкъыхэмыкӀиикӀтэмэ	фыкъыхэмыкӀиикӀтэмэ	къыхэмыкӀиикӀ(хэ)тэмэ
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀатэмэ	укъыхэкӀиикӀатэмэ	къыхэкӀиикӀатэмэ	дыкъыхэкӀиикӀатэмэ	фыкъыхэкӀиикӀатэмэ	къыхэкӀиикӀа(хэ)тэмэ
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀатэмэ	укъыхэмыкӀиикӀатэмэ	къыхэмыкӀиикӀатэмэ	дыкъыхэмыкӀиикӀатэмэ	фыкъыхэмыкӀиикӀатэмэ	къыхэмыкӀиикӀа(хэ)тэмэ
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект)– щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыгъатэмэ	укъыхэкӀиикӀыгъатэмэ	къыхэкӀиикӀыгъатэмэ	дыкъыхэкӀиикӀыгъатэмэ	фыкъыхэкӀиикӀыгъатэмэ	къыхэкӀиикӀыгъа(хэ)тэмэ
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀыгъатэмэ	укъыхэмыкӀиикӀыгъатэмэ	къыхэмыкӀиикӀыгъатэмэ	дыкъыхэмыкӀиикӀыгъатэмэ	фыкъыхэмыкӀиикӀыгъатэмэ	къыхэмыкӀиикӀыгъа(хэ)тэмэ
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынтэмэ	укъыхэкӀиикӀынтэмэ	къыхэкӀиикӀынтэмэ	дыкъыхэкӀиикӀынтэмэ	фыкъыхэкӀиикӀынтэмэ	къыхэкӀиикӀын(хэ)тэмэ
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀынтэмэ	укъыхэмыкӀиикӀынтэмэ	къыхэмыкӀиикӀынтэмэ	дыкъыхэмыкӀиикӀынтэмэ	фыкъыхэмыкӀиикӀынтэмэ	къыхэмыкӀиикӀын(хэ)тэмэ
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынутэмэ	укъыхэкӀиикӀынутэмэ	къыхэкӀиикӀынутэмэ	дыкъыхэкӀиикӀынутэмэ	фыкъыхэкӀиикӀынутэмэ	къыхэкӀиикӀыну(хэ)тэмэ
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀынутэмэ	укъыхэмыкӀиикӀынутэмэ	къыхэмыкӀиикӀынутэмэ	дыкъыхэмыкӀиикӀынутэмэ	фыкъыхэмыкӀиикӀынутэмэ	къыхэмыкӀиикӀыну(хэ)тэмэ

сослагательнэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынт	укъыхэкӀиикӀынт	къыхэкӀиикӀынт	дыкъыхэкӀиикӀынт	фыкъыхэкӀиикӀынт	къыхэкӀиикӀын(хэ)т
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынтэкъым	укъыхэкӀиикӀынтэкъым	къыхэкӀиикӀынтэкъым	дыкъыхэкӀиикӀынтэкъым	фыкъыхэкӀиикӀынтэкъым	къыхэкӀиикӀын(хэ)тэкъым
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынут	укъыхэкӀиикӀынут	къыхэкӀиикӀынут	дыкъыхэкӀиикӀынут	фыкъыхэкӀиикӀынут	къыхэкӀиикӀыну(хэ)т
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынутэкъым	укъыхэкӀиикӀынутэкъым	къыхэкӀиикӀынутэкъым	дыкъыхэкӀиикӀынутэкъым	фыкъыхэкӀиикӀынутэкъым	къыхэкӀиикӀыну(хэ)тэкъым

уступительнэ ипэжыпӀэкӀэ щыӀэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀми	укъыхэкӀиикӀми	къыхэкӀиикӀми	дыкъыхэкӀиикӀми	фыкъыхэкӀиикӀми	къыхэкӀиикӀ(хэ)ми
ит зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀми	укъыхэмыкӀиикӀми	къыхэмыкӀиикӀми	дыкъыхэмыкӀиикӀми	фыкъыхэмыкӀиикӀми	къыхэмыкӀиикӀ(хэ)ми
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀами	укъыхэкӀиикӀами	къыхэкӀиикӀами	дыкъыхэкӀиикӀами	фыкъыхэкӀиикӀами	къыхэкӀиикӀа(хэ)ми
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀами	укъыхэмыкӀиикӀами	къыхэмыкӀиикӀами	дыкъыхэмыкӀиикӀами	фыкъыхэмыкӀиикӀами	къыхэмыкӀиикӀа(хэ)ми
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект)– щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыгъами	укъыхэкӀиикӀыгъами	къыхэкӀиикӀыгъами	дыкъыхэкӀиикӀыгъами	фыкъыхэкӀиикӀыгъами	къыхэкӀиикӀыгъа(хэ)ми
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀыгъами	укъыхэмыкӀиикӀыгъами	къыхэмыкӀиикӀыгъами	дыкъыхэмыкӀиикӀыгъами	фыкъыхэмыкӀиикӀыгъами	къыхэмыкӀиикӀыгъа(хэ)ми
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынми	укъыхэкӀиикӀынми	къыхэкӀиикӀынми	дыкъыхэкӀиикӀынми	фыкъыхэкӀиикӀынми	къыхэкӀиикӀын(хэ)ми
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀынми	укъыхэмыкӀиикӀынми	къыхэмыкӀиикӀынми	дыкъыхэмыкӀиикӀынми	фыкъыхэмыкӀиикӀынми	къыхэмыкӀиикӀын(хэ)ми
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынуми	укъыхэкӀиикӀынуми	къыхэкӀиикӀынуми	дыкъыхэкӀиикӀынуми	фыкъыхэкӀиикӀынуми	къыхэкӀиикӀыну(хэ)ми
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀынуми	укъыхэмыкӀиикӀынуми	къыхэмыкӀиикӀынуми	дыкъыхэмыкӀиикӀынуми	фыкъыхэмыкӀиикӀынуми	къыхэмыкӀиикӀыну(хэ)ми

уступительнэ ипэжыпӀэкӀэ щымыӀэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀтэми	укъыхэкӀиикӀтэми	къыхэкӀиикӀтэми	дыкъыхэкӀиикӀтэми	фыкъыхэкӀиикӀтэми	къыхэкӀиикӀ(хэ)тэми
ит зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀтэми	укъыхэмыкӀиикӀтэми	къыхэмыкӀиикӀтэми	дыкъыхэмыкӀиикӀтэми	фыкъыхэмыкӀиикӀтэми	къыхэмыкӀиикӀ(хэ)тэми
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀатэми	укъыхэкӀиикӀатэми	къыхэкӀиикӀатэми	дыкъыхэкӀиикӀатэми	фыкъыхэкӀиикӀатэми	къыхэкӀиикӀа(хэ)тэми
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀатэми	укъыхэмыкӀиикӀатэми	къыхэмыкӀиикӀатэми	дыкъыхэмыкӀиикӀатэми	фыкъыхэмыкӀиикӀатэми	къыхэмыкӀиикӀа(хэ)тэми
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект)– щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀыгъатэми	укъыхэкӀиикӀыгъатэми	къыхэкӀиикӀыгъатэми	дыкъыхэкӀиикӀыгъатэми	фыкъыхэкӀиикӀыгъатэми	къыхэкӀиикӀыгъа(хэ)тэми
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀыгъатэми	укъыхэмыкӀиикӀыгъатэми	къыхэмыкӀиикӀыгъатэми	дыкъыхэмыкӀиикӀыгъатэми	фыкъыхэмыкӀиикӀыгъатэми	къыхэмыкӀиикӀыгъа(хэ)тэми
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынтэми	укъыхэкӀиикӀынтэми	къыхэкӀиикӀынтэми	дыкъыхэкӀиикӀынтэми	фыкъыхэкӀиикӀынтэми	къыхэкӀиикӀын(хэ)тэми
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀынтэми	укъыхэмыкӀиикӀынтэми	къыхэмыкӀиикӀынтэми	дыкъыхэмыкӀиикӀынтэми	фыкъыхэмыкӀиикӀынтэми	къыхэмыкӀиикӀын(хэ)тэми
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀынутэми	укъыхэкӀиикӀынутэми	къыхэкӀиикӀынутэми	дыкъыхэкӀиикӀынутэми	фыкъыхэкӀиикӀынутэми	къыхэкӀиикӀыну(хэ)тэми
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀынутэми	укъыхэмыкӀиикӀынутэми	къыхэмыкӀиикӀынутэми	дыкъыхэмыкӀиикӀынутэми	фыкъыхэмыкӀиикӀынутэми	къыхэмыкӀиикӀыну(хэ)тэми

гъэщӀэгъуэныгъэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀаи	укъыхэкӀиикӀаи	къыхэкӀиикӀаи	дыкъыхэкӀиикӀаи	фыкъыхэкӀиикӀаи	къыхэкӀиикӀаи
щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀакъыми	укъыхэкӀиикӀакъыми	къыхэкӀиикӀакъыми	дыкъыхэкӀиикӀакъыми	фыкъыхэкӀиикӀакъыми	къыхэкӀиикӀакъыми

фӀэфӀыныгъэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀащэрэт	укъыхэкӀиикӀащэрэт	къыхэкӀиикӀащэрэт	дыкъыхэкӀиикӀащэрэт	фыкъыхэкӀиикӀащэрэт	къыхэкӀиикӀащэрэт
щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмыкӀиикӀащэрэт	укъыхэмыкӀиикӀащэрэт	къыхэмыкӀиикӀащэрэт	дыкъыхэмыкӀиикӀащэрэт	фыкъыхэмыкӀиикӀащэрэт	къыхэмыкӀиикӀащэрэт

шэч къытехьэныгъэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
гъэн-кӀэ мыгъэбелджыла - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэнщ	укъыхэкӀиикӀагъэнщ	къыхэкӀиикӀагъэнщ	дыкъыхэкӀиикӀагъэнщ	фыкъыхэкӀиикӀагъэнщ	къыхэкӀиикӀагъэнщ
гъэн-кӀэ мыгъэбелджыла - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэнкъым	укъыхэкӀиикӀагъэнкъым	къыхэкӀиикӀагъэнкъым	дыкъыхэкӀиикӀагъэнкъым	фыкъыхэкӀиикӀагъэнкъым	къыхэкӀиикӀагъэнкъым
гъэнт-кӀэ мыгъэбелджыла - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэнт	укъыхэкӀиикӀагъэнт	къыхэкӀиикӀагъэнт	дыкъыхэкӀиикӀагъэнт	фыкъыхэкӀиикӀагъэнт	къыхэкӀиикӀагъэнт
гъэнт-кӀэ мыгъэбелджыла - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэнтэкъым	укъыхэкӀиикӀагъэнтэкъым	къыхэкӀиикӀагъэнтэкъым	дыкъыхэкӀиикӀагъэнтэкъым	фыкъыхэкӀиикӀагъэнтэкъым	къыхэкӀиикӀагъэнтэкъым
гъэн-кӀэ мыгъэбелджыла зэрыупщӀэ - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэн	укъыхэкӀиикӀагъэн	къыхэкӀиикӀагъэн	дыкъыхэкӀиикӀагъэн	фыкъыхэкӀиикӀагъэн	къыхэкӀиикӀагъэн
гъэн-кӀэ мыгъэбелджыла зэрыупщӀэ - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэнкъэ	укъыхэкӀиикӀагъэнкъэ	къыхэкӀиикӀагъэнкъэ	дыкъыхэкӀиикӀагъэнкъэ	фыкъыхэкӀиикӀагъэнкъэ	къыхэкӀиикӀагъэнкъэ
гъэнт-кӀэ мыгъэбелджыла зэрыупщӀэ - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэнт	укъыхэкӀиикӀагъэнт	къыхэкӀиикӀагъэнт	дыкъыхэкӀиикӀагъэнт	фыкъыхэкӀиикӀагъэнт	къыхэкӀиикӀагъэнт
гъэнт-кӀэ мыгъэбелджыла зэрыупщӀэ - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэнтэкъэ	укъыхэкӀиикӀагъэнтэкъэ	къыхэкӀиикӀагъэнтэкъэ	дыкъыхэкӀиикӀагъэнтэкъэ	фыкъыхэкӀиикӀагъэнтэкъэ	къыхэкӀиикӀагъэнтэкъэ
гъэну-кӀэ гъэбелджыла - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэнкӀиикӀ	укъыхэкӀиикӀагъэнкӀиикӀ	къыхэкӀиикӀагъэнкӀиикӀ	дыкъыхэкӀиикӀагъэнкӀиикӀ	фыкъыхэкӀиикӀагъэнкӀиикӀ	къыхэкӀиикӀагъэнкӀиикӀ
гъэну-кӀэ гъэбелджыла - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэнукъым	укъыхэкӀиикӀагъэнукъым	къыхэкӀиикӀагъэнукъым	дыкъыхэкӀиикӀагъэнукъым	фыкъыхэкӀиикӀагъэнукъым	къыхэкӀиикӀагъэнукъым
гъэнут-кӀэ гъэбелджыла - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэнут	укъыхэкӀиикӀагъэнут	къыхэкӀиикӀагъэнут	дыкъыхэкӀиикӀагъэнут	фыкъыхэкӀиикӀагъэнут	къыхэкӀиикӀагъэнут
гъэнут-кӀэ гъэбелджыла - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэнутэкъым	укъыхэкӀиикӀагъэнутэкъым	къыхэкӀиикӀагъэнутэкъым	дыкъыхэкӀиикӀагъэнутэкъым	фыкъыхэкӀиикӀагъэнутэкъым	къыхэкӀиикӀагъэнутэкъым
гъэну-кӀэ гъэбелджыла зэрыупщӀэ - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэну	укъыхэкӀиикӀагъэну	къыхэкӀиикӀагъэну	дыкъыхэкӀиикӀагъэну	фыкъыхэкӀиикӀагъэну	къыхэкӀиикӀагъэну
гъэну-кӀэ гъэбелджыла зэрыупщӀэ - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэнукъэ	укъыхэкӀиикӀагъэнукъэ	къыхэкӀиикӀагъэнукъэ	дыкъыхэкӀиикӀагъэнукъэ	фыкъыхэкӀиикӀагъэнукъэ	къыхэкӀиикӀагъэнукъэ
гъэнут-кӀэ гъэбелджыла зэрыупщӀэ - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэнут	укъыхэкӀиикӀагъэнут	къыхэкӀиикӀагъэнут	дыкъыхэкӀиикӀагъэнут	фыкъыхэкӀиикӀагъэнут	къыхэкӀиикӀагъэнут
гъэнут-кӀэ гъэбелджыла зэрыупщӀэ - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэкӀиикӀагъэнутэкъэ	укъыхэкӀиикӀагъэнутэкъэ	къыхэкӀиикӀагъэнутэкъэ	дыкъыхэкӀиикӀагъэнутэкъэ	фыкъыхэкӀиикӀагъэнутэкъэ	къыхэкӀиикӀагъэнутэкъэ

Причастиехэр	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
Зылэжь (субъектнэ) причастие
ит зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыхэкӀиикӀ	укъыхэкӀиикӀ	къыхэкӀиикӀ	дыкъыхэкӀиикӀ	фыкъыхэкӀиикӀ	къыхэкӀиикӀ(хэ)
ит зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмыкӀиикӀ	укъыхэмыкӀиикӀ	къыхэмыкӀиикӀ	дыкъыхэмыкӀиикӀ	фыкъыхэмыкӀиикӀ	къыхэмыкӀиикӀ(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыхэкӀиикӀа	укъыхэкӀиикӀа	къыхэкӀиикӀа	дыкъыхэкӀиикӀа	фыкъыхэкӀиикӀа	къыхэкӀиикӀа(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмыкӀиикӀа	укъыхэмыкӀиикӀа	къыхэмыкӀиикӀа	дыкъыхэмыкӀиикӀа	фыкъыхэмыкӀиикӀа	къыхэмыкӀиикӀа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыхэкӀиикӀыгъа	укъыхэкӀиикӀыгъа	къыхэкӀиикӀыгъа	дыкъыхэкӀиикӀыгъа	фыкъыхэкӀиикӀыгъа	къыхэкӀиикӀыгъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмыкӀиикӀыгъа	укъыхэмыкӀиикӀыгъа	къыхэмыкӀиикӀыгъа	дыкъыхэмыкӀиикӀыгъа	фыкъыхэмыкӀиикӀыгъа	къыхэмыкӀиикӀыгъа(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыхэкӀиикӀын	укъыхэкӀиикӀын	къыхэкӀиикӀын	дыкъыхэкӀиикӀын	фыкъыхэкӀиикӀын	къыхэкӀиикӀын(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмыкӀиикӀын	укъыхэмыкӀиикӀын	къыхэмыкӀиикӀын	дыкъыхэмыкӀиикӀын	фыкъыхэмыкӀиикӀын	къыхэмыкӀиикӀын(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыхэкӀиикӀыну	укъыхэкӀиикӀыну	къыхэкӀиикӀыну	дыкъыхэкӀиикӀыну	фыкъыхэкӀиикӀыну	къыхэкӀиикӀыну(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмыкӀиикӀыну	укъыхэмыкӀиикӀыну	къыхэмыкӀиикӀыну	дыкъыхэмыкӀиикӀыну	фыкъыхэмыкӀиикӀыну	къыхэмыкӀиикӀыну(хэ)
Лэжьыгъэм и къэхъукӀэр зыгъэбелджылы причастие
ит зэман - щыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэкӀиикӀ	укъызэрыхэкӀиикӀ	къызэрыхэкӀиикӀ	дыкъызэрыхэкӀиикӀ	фыкъызэрыхэкӀиикӀ	къызэрыхэкӀиикӀ(хэ)
ит зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэмыкӀиикӀ	укъызэрыхэмыкӀиикӀ	къызэрыхэмыкӀиикӀ	дыкъызэрыхэмыкӀиикӀ	фыкъызэрыхэмыкӀиикӀ	къызэрыхэмыкӀиикӀ(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэкӀиикӀа	укъызэрыхэкӀиикӀа	къызэрыхэкӀиикӀа	дыкъызэрыхэкӀиикӀа	фыкъызэрыхэкӀиикӀа	къызэрыхэкӀиикӀа(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэмыкӀиикӀа	укъызэрыхэмыкӀиикӀа	къызэрыхэмыкӀиикӀа	дыкъызэрыхэмыкӀиикӀа	фыкъызэрыхэмыкӀиикӀа	къызэрыхэмыкӀиикӀа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэкӀиикӀыгъа	укъызэрыхэкӀиикӀыгъа	къызэрыхэкӀиикӀыгъа	дыкъызэрыхэкӀиикӀыгъа	фыкъызэрыхэкӀиикӀыгъа	къызэрыхэкӀиикӀыгъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэмыкӀиикӀыгъа	укъызэрыхэмыкӀиикӀыгъа	къызэрыхэмыкӀиикӀыгъа	дыкъызэрыхэмыкӀиикӀыгъа	фыкъызэрыхэмыкӀиикӀыгъа	къызэрыхэмыкӀиикӀыгъа(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман - щыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэкӀиикӀын	укъызэрыхэкӀиикӀын	къызэрыхэкӀиикӀын	дыкъызэрыхэкӀиикӀын	фыкъызэрыхэкӀиикӀын	къызэрыхэкӀиикӀын(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэмыкӀиикӀын	укъызэрыхэмыкӀиикӀын	къызэрыхэмыкӀиикӀын	дыкъызэрыхэмыкӀиикӀын	фыкъызэрыхэмыкӀиикӀын	къызэрыхэмыкӀиикӀын(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман - щыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэкӀиикӀыну	укъызэрыхэкӀиикӀыну	къызэрыхэкӀиикӀыну	дыкъызэрыхэкӀиикӀыну	фыкъызэрыхэкӀиикӀыну	къызэрыхэкӀиикӀыну(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэмыкӀиикӀыну	укъызэрыхэмыкӀиикӀыну	къызэрыхэмыкӀиикӀыну	дыкъызэрыхэмыкӀиикӀыну	фыкъызэрыхэмыкӀиикӀыну	къызэрыхэмыкӀиикӀыну(хэ)
Зэман/щӀыпӀэ зыгъэбелджылы причастие
ит зэман - щыӀэныгъэ	сыщыкъыхэкӀиикӀ	ущыкъыхэкӀиикӀ	щыкъыхэкӀиикӀ	дыщыкъыхэкӀиикӀ	фыщыкъыхэкӀиикӀ	щыкъыхэкӀиикӀ(хэ)
ит зэман - щымыӀэныгъэ	сыщыкъыхэмыкӀиикӀ	ущыкъыхэмыкӀиикӀ	щыкъыхэмыкӀиикӀ	дыщыкъыхэмыкӀиикӀ	фыщыкъыхэмыкӀиикӀ	щыкъыхэмыкӀиикӀ(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыщыкъыхэкӀиикӀа	ущыкъыхэкӀиикӀа	щыкъыхэкӀиикӀа	дыщыкъыхэкӀиикӀа	фыщыкъыхэкӀиикӀа	щыкъыхэкӀиикӀа(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыщыкъыхэмыкӀиикӀа	укъыщыхэмыкӀиикӀа	щыкъыхэмыкӀиикӀа	дыщыкъыхэмыкӀиикӀа	фыщыкъыхэмыкӀиикӀа	щыкъыхэмыкӀиикӀа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыщыкъыхэкӀиикӀыгъа	ущыкъыхэкӀиикӀыгъа	щыкъыхэкӀиикӀыгъа	дыщыкъыхэкӀиикӀыгъа	фыщыкъыхэкӀиикӀыгъа	щыкъыхэкӀиикӀыгъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыщыкъыхэмыкӀиикӀыгъа	ущыкъыхэмыкӀиикӀыгъа	щыкъыхэмыкӀиикӀыгъа	дыщыкъыхэмыкӀиикӀыгъа	фыщыкъыхэмыкӀиикӀыгъа	щыкъыхэмыкӀиикӀыгъа(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджылы зэман - щыӀэныгъэ	сыщыкъыхэкӀиикӀын	ущыкъыхэкӀиикӀын	щыкъыхэкӀиикӀын	дыщыкъыхэкӀиикӀын	фыщыкъыхэкӀиикӀын	щыкъыхэкӀиикӀын(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджылы зэман - щымыӀэныгъэ	сыщыкъыхэмыкӀиикӀын	ущыкъыхэкӀиикӀын	щыкъыхэмыкӀиикӀын	дыщыкъыхэмыкӀиикӀын	фыщыкъыхэмыкӀиикӀын	щыкъыхэмыкӀиикӀын(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджылы зэман - щыӀэныгъэ	сыщыкъыхэкӀиикӀыну	ущыкъыхэкӀиикӀыну	щыкъыхэкӀиикӀыну	дыщыкъыхэкӀиикӀыну	фыщыкъыхэкӀиикӀыну	щыкъыхэкӀиикӀыну(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджылы зэман - щымыӀэныгъэ	сыщыкъыхэмыкӀиикӀыну	ущыкъыхэмыкӀиикӀыну	щыкъыхэмыкӀиикӀыну	дыщыкъыхэмыкӀиикӀыну	фыщыкъыхэмыкӀиикӀыну	щыкъыхэмыкӀиикӀыну(хэ)
ЩӀыпӀэ зыгъэбелджылы причастие
ит зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыздыхэкӀиикӀ	укъыздыхэкӀиикӀ	къыздыхэкӀиикӀ	дыкъыздыхэкӀиикӀ	фыкъыздыхэкӀиикӀ	къыздыхэкӀиикӀ(хэ)
ит зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыздыхэмыкӀиикӀ	укъыздыхэмыкӀиикӀ	къыздыхэмыкӀиикӀ	дыкъыздыхэмыкӀиикӀ	фыкъыздыхэмыкӀиикӀ	къыздыхэмыкӀиикӀ(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыздыхэкӀиикӀа	укъыздыхэкӀиикӀа	къыздыхэкӀиикӀа	дыкъыздыхэкӀиикӀа	фыкъыздыхэкӀиикӀа	къыздыхэкӀиикӀа(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыздыхэмыкӀиикӀа	укъыздыхэмыкӀиикӀа	къыздыхэмыкӀиикӀа	дыкъыздыхэмыкӀиикӀа	фыкъыздыхэмыкӀиикӀа	къыздыхэмыкӀиикӀа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыздыхэкӀиикӀыгъа	укъыздыхэкӀиикӀыгъа	къыздыхэкӀиикӀыгъа	дыкъыздыхэкӀиикӀыгъа	фыкъыздыхэкӀиикӀыгъа	къыздыхэкӀиикӀыгъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыздыхэмыкӀиикӀыгъа	укъыздыхэмыкӀиикӀыгъа	къыздыхэмыкӀиикӀыгъа	дыкъыздыхэмыкӀиикӀыгъа	фыкъыздыхэмыкӀиикӀыгъа	къыздыхэмыкӀиикӀыгъа(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджылы зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыздыхэкӀиикӀын	укъыздыхэкӀиикӀын	къыздыхэкӀиикӀын	дыкъыздыхэкӀиикӀын	фыкъыздыхэкӀиикӀын	къыздыхэкӀиикӀын(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджылы зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыздыхэмыкӀиикӀын	укъыздыхэмыкӀиикӀын	къыздыхэмыкӀиикӀын	дыкъыздыхэмыкӀиикӀын	фыкъыздыхэмыкӀиикӀын	къыздыхэмыкӀиикӀын(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджылы зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыздыхэкӀиикӀыну	укъыздыхэкӀиикӀыну	къыздыхэкӀиикӀыну	дыкъыздыхэкӀиикӀыну	фыкъыздыхэкӀиикӀыну	къыздыхэкӀиикӀыну(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджылы зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыздыхэмыкӀиикӀыну	укъыздыхэмыкӀиикӀыну	къыздыхэмыкӀиикӀыну	дыкъыздыхэмыкӀиикӀыну	фыкъыздыхэмыкӀиикӀыну	къыздыхэмыкӀиикӀыну(хэ)
Щхьэусыгъуэ, мурад зыгъэбелджылы причастие
ит зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэкӀиикӀ	укъыщӀыхэкӀиикӀ	къыщӀыхэкӀиикӀ	дыкъыщӀыхэкӀиикӀ	фыкъыщӀыхэкӀиикӀ	къыщӀыхэкӀиикӀ(хэ)
ит зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэмыкӀиикӀ	укъыщӀыхэмыкӀиикӀ	къыщӀыхэмыкӀиикӀ	дыкъыщӀыхэмыкӀиикӀ	фыкъыщӀыхэмыкӀиикӀ	къыщӀыхэмыкӀиикӀ(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэкӀиикӀа	укъыщӀыхэкӀиикӀӀэкӀиикӀа	къыщӀыхэкӀиикӀа	дыкъыщӀыхэкӀиикӀа	фыкъыщӀыхэкӀиикӀа	къыщӀыхэкӀиикӀа(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэмыкӀиикӀа	укъыщӀыхэмыкӀиикӀа	къыщӀыхэмыкӀиикӀа	дыкъыщӀыхэмыкӀиикӀа	фыкъыщӀыхэмыкӀиикӀа	къыщӀыхэмыкӀиикӀа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэкӀиикӀыгъа	укъыщӀыхэкӀиикӀыгъа	къыщӀыхэкӀиикӀыгъа	дыкъыщӀыхэкӀиикӀыгъа	фыкъыщӀыхэкӀиикӀыгъа	къыщӀыхэкӀиикӀыгъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэмыкӀиикӀыгъа	укъыщӀыхэмыкӀиикӀыгъа	къыщӀыхэмыкӀиикӀыгъа	дыкъыщӀыхэмыкӀиикӀыгъа	фыкъыщӀыхэмыкӀиикӀыгъа	къыщӀыхэмыкӀиикӀыгъа(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджылы зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэкӀиикӀын	укъыщӀыхэкӀиикӀын	къыщӀыхэкӀиикӀын	дыкъыщӀыхэкӀиикӀын	фыкъыщӀыхэкӀиикӀын	къыщӀыхэкӀиикӀын(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджылы зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэмыкӀиикӀын	укъыщӀыхэмыкӀиикӀын	къыщӀыхэмыкӀиикӀын	дыкъыщӀыхэмыкӀиикӀын	фыкъыщӀыхэмыкӀиикӀын	къыщӀыхэмыкӀиикӀын(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджылы зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэкӀиикӀыну	укъыщӀыхэкӀиикӀыну	къыщӀыхэкӀиикӀыну	дыкъыщӀыхэкӀиикӀыну	фыкъыщӀыхэкӀиикӀыну	къыщӀыхэкӀиикӀыну(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджылы зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэмыкӀиикӀыну	укъыщӀыхэмыкӀиикӀыну	къыщӀыхэмыкӀиикӀыну	дыкъыщӀыхэмыкӀиикӀыну	фыкъыщӀыхэмыкӀиикӀыну	къыщӀыхэмыкӀиикӀыну(хэ)

Деепричастиехэр	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
ит зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыхэкӀиикӀыу	укъыхэкӀиикӀыу	къыхэкӀиикӀыу	дыкъыхэкӀиикӀыу	фыкъыхэкӀиикӀыу	къыхэкӀиикӀ(хэ)у
ит зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмыкӀиикӀыу	укъыхэмыкӀиикӀыу	къыхэмыкӀиикӀыу	дыкъыхэмыкӀиикӀыу	фыкъыхэмыкӀиикӀыу	къыхэмыкӀиикӀ(хэ)у
блэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыхэкӀиикӀауэ	укъыхэкӀиикӀауэ	къыхэкӀиикӀауэ	дыкъыхэкӀиикӀауэ	фыкъыхэкӀиикӀауэ	къыхэкӀиикӀауэ / къыхэкӀиикӀахэу
блэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмыкӀиикӀауэ	укъыхэмыкӀиикӀауэ	къыхэмыкӀиикӀауэ	дыкъыхэмыкӀиикӀауэ	фыкъыхэмыкӀиикӀауэ	къыхэмыкӀиикӀауэ / къыхэмыкӀиикӀахэу
-урэ-кӀэ деепричастие - щыӀэныгъэ	сыкъыхэкӀиикӀыурэ	укъыхэкӀиикӀыурэ	къыхэкӀиикӀыурэ	дыкъыхэкӀиикӀыурэ	фыкъыхэкӀиикӀыурэ	къыхэкӀиикӀ(хэ)урэ
-урэ-кӀэ деепричастие - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмыкӀиикӀыурэ	укъыхэмыкӀиикӀыурэ	къыхэмыкӀиикӀыурэ	дыкъыхэмыкӀиикӀыурэ	фыкъыхэмыкӀиикӀыурэ	къыхэмыкӀиикӀ(хэ)урэ

Щӏыпӏэ префиксым и дополненэ -- ит зэман щыӀэныгъэ фащэ			Щӏыпӏэ префиксым и дополненэ
	сэ	уэ	абы	дэ	фэ	абыхэм
Подлежащэ
сэ	--	сыкъыпхокӀиикӀ	сыкъыхокӀиикӀ	--	сыкъыфхокӀиикӀ	сыкъахокӀиикӀ
уэ	укъысхокӀиикӀ	--	укъыхокӀиикӀ	укъытхокӀиикӀ	--	укъахокӀиикӀ
ар	къысхокӀиикӀ	къыпхокӀиикӀ	къыхокӀиикӀ	къытхокӀиикӀ	къыфхокӀиикӀ	къахокӀиикӀ
дэ	--	дыкъыпхокӀиикӀ	дыкъыхокӀиикӀ	--	дыкъыфхокӀиикӀ	дыкъахокӀиикӀ
фэ	фыкъысхокӀиикӀ	--	фыкъыхокӀиикӀ	фыкъытхокӀиикӀ	--	фыкъахокӀиикӀ
ахэр	къысхокӀиикӀ(хэ)	къыпхокӀиикӀ(хэ)	къыхокӀиикӀ(хэ)	къытхокӀиикӀ(хэ)	къыфхокӀиикӀ(хэ)	къахокӀиикӀ(хэ)

		-ы-кӀэ цӀэ склоненэм и фащэхэр
	Закъуэ бжьыгъэ		Куэд бжьыгъэ
	Мыбелджылы	Белджылы	Мыбелджылы	Белджылы
Именительнэ:	[кӀиикӀ]	[кӀиикӀ]ыр	--	[кӀиикӀ]хэр
Эргативнэ:	[кӀиикӀ]	[кӀиикӀ]ым	--	[кӀиикӀ]хэм
Послеложнэ:	[кӀиикӀ]кӀэ	[кӀиикӀ]ымкӀэ	[кӀиикӀ]хэкӀэ	[кӀиикӀ]хэмкӀэ
Обстоятельственнэ:	[кӀиикӀ]ыу	[кӀиикӀ]ырауэ	[кӀиикӀ]хэу	[кӀиикӀ]хэрауэ

		-а-кӀэ цӀэ склоненэм и фащэхэр
	Закъуэ бжьыгъэ		Куэд бжьыгъэ
	Мыбелджылы	Белджылы	Мыбелджылы	Белджылы
Именительнэ:	[кӀиикӀ]а	[кӀиикӀ]ар	--	[кӀиикӀ]ахэр
Эргативнэ:	[кӀиикӀ]а	[кӀиикӀ]ам	--	[кӀиикӀ]ахэм
Послеложнэ:	[кӀиикӀ]акӀэ	[кӀиикӀ]амкӀэ	[кӀиикӀ]ахэкӀэ	[кӀиикӀ]ахэмкӀэ
Обстоятельственнэ:	[кӀиикӀ]ауэ	[кӀиикӀ]арауэ	[кӀиикӀ]ахэу	[кӀиикӀ]ахэрауэ

		-ын-кӀэ цӀэ склоненэм и фащэхэр
	Закъуэ бжьыгъэ		Куэд бжьыгъэ
	Мыбелджылы	Белджылы	Мыбелджылы	Белджылы
Именительнэ:	[кӀиикӀ]ын	[кӀиикӀ]ыныр	--	[кӀиикӀ]ынхэр
Эргативнэ:	[кӀиикӀ]ын	[кӀиикӀ]ыным	--	[кӀиикӀ]ынхэм
Послеложнэ:	[кӀиикӀ]ынкӀэ	[кӀиикӀ]ынымкӀэ	[кӀиикӀ]ынхэкӀэ	[кӀиикӀ]ынхэмкӀэ
'Обстоятельственнэ:	[кӀиикӀ]ыну	[кӀиикӀ]ынырауэ	[кӀиикӀ]ынхэу	[кӀиикӀ]ынхэрауэ

		-ыну-кӀэ цӀэ склоненэм и фащэхэр
	Закъуэ бжьыгъэ		Куэд бжьыгъэ
	Мыбелджылы	Белджылы	Мыбелджылы	Белджылы
Именительнэ:	[кӀиикӀ]ыну	[кӀиикӀ]ынур	--	[кӀиикӀ]ынухэр
Эргативнэ:	[кӀиикӀ]ыну	[кӀиикӀ]ынум	--	[кӀиикӀ]ынухэм
Послеложнэ:	[кӀиикӀ]ынукӀэ	[кӀиикӀ]ынумкӀэ	[кӀиикӀ]ынухэкӀэ	[кӀиикӀ]ынухэмкӀэ
Обстоятельственнэ:	[кӀиикӀ]ынууэ	[кӀиикӀ]ынурауэ	[кӀиикӀ]ынухэу	[кӀиикӀ]ынухэрауэ

МЫХЬЭНЭ

1. Зыгуэрым хэту къэкӀиин.
2. ЗэрымыщӀэу, занщӀэу къэкӀиин.

ПСАЛЪЭ ЗЭПХАХЭР

• Пабжьэм къыхэкӀиикӀын.
• Гупым къыхэкӀиикӀын.
• УӀэгъэ хъуар къыхэкӀиикӀащ.

НЭГЪУЭЩӀЫБЗЭКӀЭ ЗЭДЗЭКӀАХЭР

ИНДЖЫЛЫБЗЭ

• къыхэкӏиикӏын: 1. call, scream, cry, shout, holler, yell out from swh 2. cry out suddenly
• Пабжьэм къыхэкӀиикӀын: call out from the brush
• Гупым къыхэкӀиикӀын: shout from out of the group
• УӀэгъэ хъуар къыхэкӀиикӀащ: the wounded (man) suddenly cried out.

УРЫСЫБЗЭ

• къыхэкӏиикӏын: 1. выкрикнуть откуда-л. 2. вскрикнуть
• Пабжьэм къыхэкӀиикӀын: выкрикнуть из бурьяна
• Гупым къыхэкӀиикӀын: выкрикнуть из группы
• УӀэгъэ хъуар къыхэкӀиикӀащ: раненный вскрикнул.

БИБЛИОГРАФИЕ

Библиографием еплъын