етын
Appearance
| Ит зэман | БлэкӀа зэман | КъэкӀуэну зэман | |
|---|---|---|---|
| щыӀэныгъэ (+) | |||
| закъуэ япэ | изот(ыр) | естащ | естынущ |
| закъуэ 2-нэ | ибот(ыр) | ептащ | ептынущ |
| закъуэ 3-нэ | ирет(ыр) | иритащ | иритынущ |
| куэд япэ | идот(ыр) | еттащ | еттынущ |
| куэд 2-нэ | ивот(ыр) | ефтащ | ефтынущ |
| куэд 3-нэ | ират(ыр) | иратащ | иратынущ |
| щымыӀэныгъэ (-) | |||
| закъуэ япэ | естыркъым | естакъым | естынукъым |
| закъуэ 2-нэ | ептыркъым | ептакъым | ептынукъым |
| закъуэ 3-нэ | иритыркъым | иритакъым | иритынукъым |
| куэд япэ | еттыркъым | еттакъым | еттынукъым |
| куэд 2-нэ | ефтыркъым | ефтакъым | ефтынукъым |
| куэд 3-нэ | иратыркъым | иратакъым | иратынукъым |
| зэрыупщӀэ (?) | |||
| закъуэ япэ | естрэ | еста | естыну |
| закъуэ 2-нэ | ептрэ | епта | ептыну |
| закъуэ 3-нэ | иритрэ | ирита | иритыну |
| куэд япэ | еттрэ | етта | еттыну |
| куэд 2-нэ | ефтрэ | ефта | ефтыну |
| куэд 3-нэ | иратрэ | ирата | иратыну |
| унафэ наклоненэ | |||
| закъуэ 2-нэ + | ет! | ||
| закъуэ 2-нэ - | иумыт! | ||
| куэд 2-нэ + | ефт! | ||
| куэд 2-нэ - | евмыт! | ||
АДЫГЭБЗЭ (КЪЭБЭРДЕЙ-ШЭРДЖЭСЫБЗЭ)
[зэгъэзэхуэжын]ПСАЛЪЭ ЛЪЭПКЪЫГЪУЭ: ГЛАГОЛ ЛЪЭӀЭС
[зэгъэзэхуэжын]ЭТИМОЛОГИЕ
[зэгъэзэхуэжын]КЪЭПСЭЛЪЫКӀЭ
[зэгъэзэхуэжын]- IPA [je:'tǝn]
ПСАЛЪЭ ЛЪАБЖЬЭ
[зэгъэзэхуэжын]- е- + [т] + -ы + -н
СПРЯЖЕНЭ
[зэгъэзэхуэжын]МЫХЬЭНЭ
[зэгъэзэхуэжын]- Ӏэрыгъэхьэн, ӀэщӀэлъхьэн.
- Зыгуэр зыгуэркӀэ къызэгъэпэщын, зыгуэрым зыгуэр хузэфӀэгъэкӀын.
- Зыгуэрым зыгуэркӀэ хуэупсэн, тыгъэ хуэщӀын.
- Гъэбыдэн.
- Зыгуэрым уасэ щӀэтын.
ЩАПХЪЭХЭР
[зэгъэзэхуэжын]- Къубатийрэ Бей-Булатрэ зэхэту мэл щищ иратащ Ермоловым. Шортэн Аскэрбий
Зэреджэ тхылъхэм къраха щапхъэхэр
| Адыгэбзэ, Гугъуэт Л. Т., Зэхъуэхъу Л. Хь, | «Эльбрус» тхылъ тедзапӀэ, Налшык, 1984 | нап. 42 |
|---|---|---|
| адыгэбзэ | урысыбзэ/русский | инджылыбзэ/English |
| Абы Нартшу псы иритащ. | Нартшу дал ему воды. | Nartshu has given it some water. |
| нап. 44 | ||
| Умар пылым псы иритащ. | Умар дал слону воды. | Wumar has given the elephant some water. |
| нап. 51 | ||
| Хьэм абы лы ирет. | Он дает собаке мясо. | He gives some meat to the dog. |
| Абы хьэпшырым шэ ирет. | Он дает молоко щенкам. | He gives the puppy some milk. |
| нап. 54 | ||
| Пагуэ гуэгушхэм хугу иритащ. | Пагуа дал немного проса индюкам. | Pagwa has given the turkeys some millet. |
| нап. 58 | ||
| Ӏунат и анэм Ӏуданэ ирет. | Уна дает своей маме нитку. | Unat is giving her mother some thread. |
| нап. 73 | ||
| Джэрий джэду шырхэм шэ иритащ. | Джарий дал котятам молоко. | Jari is giving the kittens some milk. |
| нап. 74 | ||
| Мэрят и гуащэр Самия иритащ. | Марят дала свою куклу Самии. | Maryat has given her doll to Samiya. |
| Самия и пэгунымрэ и белымрэ Мэрят иритащ. | Самия дала Марят свои ведро и лопату. | Samiya has given her pail and spade to Maryat. |
| нап. 89 | ||
| Си анэм хущхъуэ изот. | Я даю моей маме лекарство. | I have given my mother some medicine. |
| нап. 104 | ||
| Хугу уэстынщи, уэрэд жыӀэ. | Я тебе дам пшена и ты песню споешь. | I will give you some millet and you sing a song. |
ПСАЛЪЭ ЗЭПХАХЭР
[зэгъэзэхуэжын]- ЩӀэблэм щӀэныгъэ етын.
- ЩӀалэм лэжьапӀэ етын.
- ЛэжьакӀуэ пашэм орден етын.
- Саугъэт етын.
- БжэӀулъэ етын.
- ӀункӀыбзэ етын.
- Мэлым ахъшэшхуэ естащ.
НЭГЪУЭЩӀЫБЗЭКӀЭ ЗЭДЗЭКӀАХЭР
[зэгъэзэхуэжын]ИНДЖЫЛЫБЗЭ
[зэгъэзэхуэжын]- етын: 1. give sb sth, present sb with sth 2. provide sb with sth 3. present, give, endow or award sth to sb. 4. lock, close sth (for example, a lock) 5.pay (a price)
- ЩӀэблэм щӀэныгъэ етын: provide youth with an education
- ЩӀалэм лэжьапӀэ етын: give the young man a job
- ЛэжьакӀуэ пашэм орден етын: give an award to a leading worker
- Саугъэт етын: give or present a gift
- БжэӀулъэ етын: close the doorbolt
- ӀункӀыбзэ етын: lock (a lock)
- Мэлым ахъшэшхуэ естащ: I paid a high price for the sheep
УРЫСЫБЗЭ
[зэгъэзэхуэжын]- етын: 1. дать, вручить кому-л. что-л. 2. дать, предоставить, обеспечить кому-л. что-л. 3. дать, даровать кому-чему-л. что-л.; наделить, наградить кого-что-л. чем-л. 4. закрыть, запереть что-л. (напр. замок) 5. уплатить какую-л. цену
- ЩӀэблэм щӀэныгъэ етын: дать молодежи образование
- ЩӀалэм лэжьапӀэ етын: дать работу молодому человеку
- ЛэжьакӀуэ пашэм орден етын: дать орден ведущему работнику
- Саугъэт етын: дать, преподнести подарок
- БжэӀулъэ етын: закрыть задвижку
- ӀункӀыбзэ етын: запереть замок
- Мэлым ахъшэшхуэ естащ: Я заплатил большие деньги за овцу.
псалъафэ зэпыщӀахэр
Ажал етын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: give sb a thrashing, beating; reprimand, scolding
Урысыбзэ: задать взбучку кому-л.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Гъуэгу емытын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: yield the right-of-way to sb, make way for sb
Урысыбзэ: уступить кому-л. дорогу
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
КӀэ етын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: put an end to sth, finish sth off (a task or job) 2) kill, take sb’s life, finish sb off
Урысыбзэ: 1. покончить с чем-л. (каким-л. делом, занятием) 2. лишить жизни кого-л., покончить с кем-л.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
ЛӀы етын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: give a woman to sb in marriage
Урысыбзэ: выдать кого-л. замуж
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Лъатэпс етын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: ferment milk (to make cheese)
Урысыбзэ: заквасить молоко (для приготовления сыра)
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Нэмыплъ етын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: treat sb in an unfriendly manner, inattentively, with hostility (because of resentment or dissatisfaction)
Урысыбзэ: относиться к кому-л. неприязненно, недружелюбо, невнимательно (из-за обиды, недовольства)
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Псалъэ етын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: give sb your word; let sb speak
Урысыбзэ: дать кому-л. слово.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Сэху етын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: whitewash sth
Урысыбзэ: белить, делать побелку
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Судым етын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: take sb to court, sue sb, try sb, prosecute sb, litigate, put on trial
Урысыбзэ: отдать кого-л. под суд
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Телеграммэ етын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: send sb a telegram
Урысыбзэ: дать кому-л. телеграмму
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
УвыӀэпӀэ етын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: 1. find a place for sb to stop or rest 2. give sb a job
Урысыбзэ: 1. найти кому-л. место, стоянку 2. предоставить кому-л. место работы
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Узыгъуэ етын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: punish sb
Урысыбзэ: наказать кого-л.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
ШхупцӀатэ етын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: ferment milk
Урысыбзэ: заквасить молоко
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэмал емытын (етын)
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: let, permit, give sb the opportunity to do sth
Урысыбзэ: дать возможность (что-л. сделать)
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
БИБЛИОГРАФИЕ