захуэ
Appearance
АДЫГЭБЗЭ (КЪЭБЭРДЕЙ-ШЭРДЖЭСЫБЗЭ)
[зэгъэзэхуэжын]ПСАЛЪЭ ЛЪЭПКЪЫГЪУЭ: ПЛЪЫФЭЦӀЭ
[зэгъэзэхуэжын]ЭТИМОЛОГИЕ
[зэгъэзэхуэжын]КЪЭПСЭЛЪЫКӀЭ
[зэгъэзэхуэжын]- IPA ['zɑ:xʷɐ]
ПСАЛЪЭ ЛЪАБЖЬЭ
[зэгъэзэхуэжын]- [заху] + -э
СКЛОНЕНЭ
[зэгъэзэхуэжын]| Закъуэ бжыгъэ | Куэд бжыгъэ | |||
|---|---|---|---|---|
| Мыбелджылы | Белджылы | Мыбелджылы | Белджылы | |
| Именительнэ: | захуэ | захуэр | -- | захуэхэр |
| Эргативнэ: | захуэ | захуэм | -- | захуэхэм |
| Послеложнэ: | захуэкӀэ | захуэмкӀэ | захуэхэкӀэ | захуэхэмкӀэ |
| Обстоятельственнэ: | захуэу | захуэрауэ | захуэхэу | захуэхэрауэ |
МЫХЬЭНЭ
[зэгъэзэхуэжын]- Къуаншэбыншэу щымыт, нашэкъашэ зимыӀэ, занщӀэ.
- КъуакӀэбгыкӀэ, кумблӀэмб, быркъуэшыркъуэ зимыӀэу, зэфэзэщу, зэхуэдэу щыт; джафэ.
- Хей, къуаншагъэ зымылэжьа, бзаджагъэ зезымыхьэ; къуаншэ псалъэм и антоним.
- Пэжым, тэмэмым тету псалъэ, гупсысэ, Ӏуэху зезыхьэ; пэжым и телъхьэ.
- Тэмэм, пэж.
ЩАПХЪЭХЭР
[зэгъэзэхуэжын]- Шым и лъакъуэхэр псыгъуэ захуэ зэкӀужт. Ӏуащхьэмахуэ, журнал (художественный)
- Захуэри къуаншэри зэхэкӀауэ, Долэт сымэ мысэу къанэри, хейр хэкӀащ. КӀыщокъуэ Алим
- Захуэм хабзэр и телъхьэщ. Псалъэжьхэр
Зэреджэ тхылъхэм къраха щапхъэхэр
| Адыгэбзэ, Гугъуэт Л. Т., Зэхъуэхъу Л. Хь, | «Эльбрус» тхылъ тедзапӀэ, Налшык, 1984 | нап. 69 |
|---|---|---|
| адыгэбзэ | урысыбзэ/русский | инджылыбзэ/English |
| Жэгундэр сатыр захуэу хьэсэм тетщ. | Свёкла прямыми рядами стоит на грядке. | The beets stand in the plot in a straight line. |
| нап. 77 | ||
| Абы и уэрамхэр захуэщ. | Его улицы прямые. | Its streets are straight. |
ПСАЛЪЭ ЗЭПХАХЭР
[зэгъэзэхуэжын]- Гъуэгу захуэ.
- ЩӀы захуэ.
- Ӏуэху захуэ.
- Псалъэ захуэ.
- Унафэ захуэ.
НЭГЪУЭЩӀЫБЗЭКӀЭ ЗЭДЗЭКӀАХЭР
[зэгъэзэхуэжын]ИНДЖЫЛЫБЗЭ
[зэгъэзэхуэжын]- захуэ: 1. straight, without turns or bends 2. flat, smooth (about a surface) 3. innocent, faultless, not guilty 4. fair, just, right, equitable (acting justly) 5. just, fair, right, correct (based on justice, fairness)
- Гъуэгу захуэ: straight road
- ЩӀы захуэ: flat earth
- Ӏуэху захуэ: just cause
- Псалъэ захуэ: correct, right, appropriate word
- Унафэ захуэ: fair order
УРЫСЫБЗЭ
[зэгъэзэхуэжын]- захуэ: 1. прямой, без изгибов 2. ровный, гладкий (о плоскости) 3. невиновный 4. правый, справедливый (поступающий справедливо) 5. правый, справедливый (основанный на справедливости)
- Гъуэгу захуэ: прямая дорога
- ЩӀы захуэ: плоская земля
- Ӏуэху захуэ: правое дело
- Псалъэ захуэ: правильное слово
- Унафэ захуэ: справедливый приказ
псалъафэ зэпыщӀахэр
Гъуэгу захуэ теувэн
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: take the righteous path, go in the right direction, get on the right track
Урысыбзэ: стать на путь истинный
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Захуэм тету
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: just, fair, righteous, equitable
Урысыбзэ: справедливо.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
ЦӀыхум захуэм тету уадэлажьэмэ, пхузэфӀэмыкӀын щыӀэкъым. Къашыргъэ ХьэпащӀэ
БИБЛИОГРАФИЕ