иӏэн
Appearance
АДЫГЭБЗЭ (КЪЭБЭРДЕЙ-ШЭРДЖЭСЫБЗЭ)
[зэгъэзэхуэжын]ПСАЛЪЭ ЛЪЭПКЪЫГЪУЭ: ГЛАГОЛ ЛЪЭӀЭС
[зэгъэзэхуэжын]ЭТИМОЛОГИЕ
[зэгъэзэхуэжын]КЪЭПСЭЛЪЫКӀЭ
[зэгъэзэхуэжын]- IPA [jǝ'ʔɐn]
ПСАЛЪЭ ЛЪАБЖЬЭ
[зэгъэзэхуэжын]- и- + [Ӏ] + -э + -н
СПРЯЖЕНЭ
[зэгъэзэхуэжын]МЫХЬЭНЭ
[зэгъэзэхуэжын]- Бэяу, краскэ с. ху. зыгуэрым (п. п. щэкӀым) и фэм зегъэхъуэжын.
ЩАПХЪЭХЭР
[зэгъэзэхуэжын]ПСАЛЪЭ ЗЭПХАХЭР
[зэгъэзэхуэжын]- Чэсейр плъыжьу иӀэн.
- Щхьэцыр пкъынэкӀэ иӀэн.
НЭГЪУЭЩӀЫБЗЭКӀЭ ЗЭДЗЭКӀАХЭР
[зэгъэзэхуэжын]ИНДЖЫЛЫБЗЭ
[зэгъэзэхуэжын]- иӏэн: dye, colour or paint sth. (for example, material or one’s hair)
- Чэсейр плъыжьу иӀэн: dye madapollam
- Щхьэцыр пкъынэкӀэ иӀэн: dye hair with henna.
УРЫСЫБЗЭ
[зэгъэзэхуэжын]- иӏэн: покрасить, выкрасить что-л. (напр. ткань, волосы)
- Чэсейр плъыжьу иӀэн: покрасить мадаполам.
- Щхьэцыр пкъынэкӀэ иӀэн: покрасить волосы хнами.
БИБЛИОГРАФИЕ
| Ит зэман | БлэкӀа зэман | КъэкӀуэну зэман | |
|---|---|---|---|
| щыӀэныгъэ (+) | |||
| закъуэ япэ | сиӀэщ | сиӀащ | сиӀэнущ |
| закъуэ 2-нэ | уиӀэщ | уиӀащ | уиӀэнущ |
| закъуэ 3-нэ | иӀэщ | иӀащ | иӀэнущ |
| куэд япэ | диӀэщ | диӀащ | диӀэнущ |
| куэд 2-нэ | фиӀэщ | фиӀащ | фиӀэнущ |
| куэд 3-нэ | яӀэщ | яӀащ | яӀэнущ |
| щымыӀэныгъэ (-) | |||
| закъуэ япэ | сиӀэкъым | сиӀакъым | сиӀэнукъым |
| закъуэ 2-нэ | уиӀэкъым | уиӀакъым | уиӀэнукъым |
| закъуэ 3-нэ | иӀэкъым | иӀакъым | иӀэнукъым |
| куэд япэ | диӀэкъым | диӀакъым | диӀэнукъым |
| куэд 2-нэ | фиӀэкъым | фиӀакъым | фиӀэнукъым |
| куэд 3-нэ | яӀэкъым | яӀакъым | яӀэнукъым |
| зэрыупщӀэ (?) | |||
| закъуэ япэ | сиӀэ | сиӀа | сиӀэну |
| закъуэ 2-нэ | уиӀэ | уиӀа | уиӀэну |
| закъуэ 3-нэ | иӀэ | иӀа | иӀэну |
| куэд япэ | диӀэ | диӀа | диӀэну |
| куэд 2-нэ | фиӀэ | фиӀа | фиӀэну |
| куэд 3-нэ | яӀэ | яӀа | яӀэну |
| унафэ наклоненэ | |||
| закъуэ 2-нэ + | иӀэ(т)! | ||
| закъуэ 2-нэ - | уимыӀэ(т)! | ||
| куэд 2-нэ + | фиӀэ(т)! | ||
| куэд 2-нэ - | фимыӀэ(т)! | ||
АДЫГЭБЗЭ (КЪЭБЭРДЕЙ-ШЭРДЖЭСЫБЗЭ)
[зэгъэзэхуэжын]ПСАЛЪЭ ЛЪЭПКЪЫГЪУЭ: ГЛАГОЛ ЛЪЭМЫӀЭС
[зэгъэзэхуэжын]ЭТИМОЛОГИЕ
[зэгъэзэхуэжын]КЪЭПСЭЛЪЫКӀЭ
[зэгъэзэхуэжын]- IPA [jǝ'ʔɐn]
ПСАЛЪЭ ЛЪАБЖЬЭ
[зэгъэзэхуэжын]- и- + [Ӏ] + -э + -н
СПРЯЖЕНЭ
[зэгъэзэхуэжын]МЫХЬЭНЭ
[зэгъэзэхуэжын]- Зыгуэрым зыгуэр (мылъку с. ху.) ейуэ щытын.
- Зыгуэрым зыгуэр бгъэдэлъын.
ЩАПХЪЭХЭР
[зэгъэзэхуэжын]Зэреджэ тхылъхэм къраха щапхъэхэр
| Адыгэбзэ, Гугъуэт Л. Т., Зэхъуэхъу Л. Хь, | «Эльбрус» тхылъ тедзапӀэ, Налшык, 1984 | нап. 57 |
|---|---|---|
| адыгэбзэ | урысыбзэ/русский | инджылыбзэ/English |
| Ӏэбу Ӏэди уади иӀэщ. | У Абу инструменты. | Abu has some tools. |
| нап. 62 | ||
| Ашэмэз адыгэ фащэ иӀэщ. | Ашамаз имеет кабардинский национальный костюм. | Ashamaz has a Kabardian national costume. |
| Дахэуэси адыгэ фащэ иӀэщ. | Дахауас также имеет кабардинский национальный костюм. | Dakhawas has a Kabardian national costume. |
| нап. 63 | ||
| Дэ унэ хадэ диӀэщ. | У нас огород. | We have a home garden. |
| нап. 73 | ||
| Джэду анэжьым шыр иӀэщ. | У старой мать-кошки котята. | The old mother cat has got kittens. |
| нап. 79 | ||
| Нащэми къуэпс иӀэщ. | Огурец тоже имеет побеги. | Cucumbers also have vines. |
| Абы къуэпс иӀэ? | Оно имеет побеги? | Has it got vines? |
| нап. 81 | ||
| Сэ тхылъылъэ дахэ сиӀэщ. | У меня красивый ранец. | I have got a nice book bag. |
| нап. 85 | ||
| Губгъуэм гъуэгу иӀэщ. | Есть дорога через поле. | There is a road in the field. |
| нап. 87 | ||
| Дэ пхъэгулъей жыг диӀэщ. | У нас сливовое дерево. | We have got a cherry-plum tree. |
| нап. 95 | ||
| Псым хъеру сыт иӀэр? | Какая польза есть у воды? | What are the benefits of water? |
| нап. 103 | ||
| Цацэ мажьи гъуджи иӀэщ. | У Цацы расчёска и зеркало. | Tsatse has a comb and a mirror. |
| нап. 106 | ||
| Дэ бжэн диӀэщ. | У нас коза. | We’ve got a goat. |
| нап. 108 | ||
| Сэ зы шыпхъурэ дэлъхуитӀрэ сиӀэщ. | У меня одна сестра и два брата. | I have got one sister and two brothers. |
| нап. 109 | ||
| ХьэматӀ шыпхъу цӀыкӀу иӀэщ, МадинэкӀэ еджэу. | У Хамата маленькая сестра по имени Мадина. | Hamat has a small sister by the name of Madina. |
| ХьэматӀи Мадини зэрыджэгу хьэпшып гъунэжу яӀэщ. | У Хамата и Мадины много игрушек. | Hamat and Madina have a lot of toys. |
| нап. 111 | ||
| Мамэ ӀэщӀагъэфӀ иӀэщ. | У мамы хорошая профессия. | Mama has a good profession. |
ПСАЛЪЭ ЗЭПХАХЭР
[зэгъэзэхуэжын]- Мылъку иӀэн.
- Ахъшэ иӀэн
- НыбжьэгъуфӀ иӀэн.
- Къару иӀэн
НЭГЪУЭЩӀЫБЗЭКӀЭ ЗЭДЗЭКӀАХЭР
[зэгъэзэхуэжын]ИНДЖЫЛЫБЗЭ
[зэгъэзэхуэжын]- иӏэн: 1. have or own sth (for example, a car) 2. have sb or sth, possess, have sb or sth in one’s disposition
- Мылъку иӀэн: have property
- Ахъшэ иӀэн: have money
- НыбжьэгъуфӀ иӀэн: have a good friend
- Къару иӀэн: have strength
УРЫСЫБЗЭ
[зэгъэзэхуэжын]- иӏэн: 1. иметь что-л. (напр. машину) 2. иметь кого-что-л., обладать, располагать кем-чем-л.
- Мылъку иӀэн: иметь собственность
- Ахъшэ иӀэн: иметь деньги
- НыбжьэгъуфӀ иӀэн: иметь хорошего товарища
- Къару иӀэн: иметь силу
БИБЛИОГРАФИЕ