къыхэлъын

АДЫГЭБЗЭ (КЪЭБЭРДЕЙ-ШЭРДЖЭСЫБЗЭ)

ПСАЛЪЭ ЛЪЭПКЪЫГЪУЭ: ГЛАГОЛ ЛЪЭМЫӀЭС

КЪЭПСЭЛЪЫКӀЭ

• IPA [qʹǝxɐ'ɬǝn]

ПСАЛЪЭ ЛЪАБЖЬЭ

• къы- + хэ- + [лъ] + -ы + -н

СПРЯЖЕНЭ

Глагол лъэмыӏэс "къыхэлъын"-м и спряженэ

Инфинитив (масдар)
щыӀэныгъэ:	къыхэлъын
щымыӀэныгъэ:	къыхэмылъын

Инфинитив (масдар) щхьэкӀэ зэхъуэкӀа	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъын	укъыхэлъын	къыхэлъын	дыкъыхэлъын	фыкъыхэлъын	къыхэлъын(хэ)
щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъын	укъыхэмылъын	къыхэмылъын	дыкъыхэмылъын	фыкъыхэмылъын	къыхэмылъын(хэ)

унафэ наклоненэ	уэ	фэ
щыӀэныгъэ:	къыхэлъ!	фыкъыхэлъ!
щымыӀэныгъэ:	укъыхэмылъ!	фыкъыхэмылъ!

Ре-кӀэ унафэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
щыӀэныгъэ:	сыкъыхрелъ	укъыхрелъ	къыхрелъ	дыкъыхрелъ	фыкъыхрелъ	къыхрелъ
щымыӀэныгъэ:	сыкъыхремылъ	укъыхремылъ	къыхремылъ	дыкъыхремылъ	фыкъыхремылъ	къыхремылъ

ЗэраӀуатэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхолъ(ыр)	укъыхолъ(ыр)	къыхолъ(ыр)	дыкъыхолъ(ыр)	фыкъыхолъ(ыр)	къыхолъ(хэ)(р)
ит зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыркъым	укъыхэлъыркъым	къыхэлъыркъым	дыкъыхэлъыркъым	фыкъыхэлъыркъым	къыхэлъы(хэ)ркъым
блэкӀа зэфӀэмыкӀа зэман (имперфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъ(ыр)т	укъыхэлъ(ыр)т	къыхэлъ(ыр)т	дыкъыхэлъ(ыр)т	фыкъыхэлъ(ыр)т	къыхэлъ(ыр)т / къыхэлъхэ(р)т
блэкӀа зэфӀэмыкӀа зэман (имперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъ(ыр)тэкъым	укъыхэлъ(ыр)тэкъым	къыхэлъ(ыр)тэкъым	дыкъыхэлъ(ыр)тэкъым	фыкъыхэлъ(ыр)тэкъым	къыхэлъ(ыр)тэкъым / къыхэлъхэ(р)тэкъым
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъащ	укъыхэлъащ	къыхэлъащ	дыкъыхэлъащ	фыкъыхэлъащ	къыхэлъа(хэ)щ
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъакъым	укъыхэлъакъым	къыхэлъакъым	дыкъыхэлъакъым	фыкъыхэлъакъым	къыхэлъа(хэ)къым
блэкӀа зэфӀэкӀа и пэ ит зэман (плюс квамперфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъат	укъыхэлъат	къыхэлъат	дыкъыхэлъат	фыкъыхэлъат	къыхэлъа(хэ)т
блэкӀа зэфӀэкӀа и пэ ит зэман (плюс квамперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъатэкъым	укъыхэлъатэкъым	къыхэлъатэкъым	дыкъыхэлъатэкъым	фыкъыхэлъатэкъым	къыхэлъа(хэ)тэкъым
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыгъащ	укъыхэлъыгъащ	къыхэлъыгъащ	дыкъыхэлъыгъащ	фыкъыхэлъыгъащ	къыхэлъыгъа(хэ)щ
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыгъакъым	укъыхэлъыгъакъым	къыхэлъыгъакъым	дыкъыхэлъыгъакъым	фыкъыхэлъыгъакъым	къыхэлъыгъа(хэ)къым
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа и пэ ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыгъат	укъыхэлъыгъат	къыхэлъыгъат	дыкъыхэлъыгъат	фыкъыхэлъыгъат	къыхэлъыгъа(хэ)т
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа и пэ ит зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыгъатэкъым	укъыхэлъыгъатэкъым	къыхэлъыгъатэкъым	дыкъыхэлъыгъатэкъым	фыкъыхэлъыгъатэкъым	къыхэлъыгъа(хэ)тэкъым
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман I – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъщ	укъыхэлъщ	къыхэлъщ	дыкъыхэлъщ	фыкъыхэлъщ	къыхэлъ(хэ)щ
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман I – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъкъым	укъыхэлъкъым	къыхэлъкъым	дыкъыхэлъкъым	фыкъыхэлъкъым	къыхэлъ(хэ)къым
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман II – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлът	укъыхэлът	къыхэлът	дыкъыхэлът	фыкъыхэлът	къыхэлъ(хэ)т
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман II – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлътэкъым	укъыхэлътэкъым	къыхэлътэкъым	дыкъыхэлътэкъым	фыкъыхэлътэкъым	къыхэлъ(хэ)тэкъым
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынщ	укъыхэлъынщ	къыхэлъынщ	дыкъыхэлъынщ	фыкъыхэлъынщ	къыхэлъын(хэ)щ
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынкъым	укъыхэлъынкъым	къыхэлъынкъым	дыкъыхэлъынкъым	фыкъыхэлъынкъым	къыхэлъын(хэ)къым
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынущ	укъыхэлъынущ	къыхэлъынущ	дыкъыхэлъынущ	фыкъыхэлъынущ	къыхэлъыну(хэ)щ
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынукъым	укъыхэлъынукъым	къыхэлъынукъым	дыкъыхэлъынукъым	фыкъыхэлъынукъым	къыхэлъыну(хэ)къым

ЗэрыупщӀэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлърэ	укъыхэлърэ	къыхэлърэ	дыкъыхэлърэ	фыкъыхэлърэ	къыхэлъ(хэ)рэ
ит зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыркъэ	укъыхэлъыркъэ	къыхэлъыркъэ	дыкъыхэлъыркъэ	фыкъыхэлъыркъэ	къыхэлъыркъэ / къыхэлъхэркъэ
блэкӀа зэфӀэмыкӀа зэман (имперфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъ(ыр)т	укъыхэлъ(ыр)т	къыхэлъ(ыр)т	дыкъыхэлъ(ыр)т	фыкъыхэлъ(ыр)т	къыхэлъ(ыр)т / къыхэлъхэ(р)т
блэкӀа зэфӀэмыкӀа зэман (имперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъ(ыр)тэкъэ	укъыхэлъ(ыр)тэкъэ	къыхэлъ(ыр)тэкъэ	дыкъыхэлъ(ыр)тэкъэ	фыкъыхэлъ(ыр)тэкъэ	къыхэлъ(ыр)тэкъэ / къыхэлъхэ(р)тэкъэ
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъа	укъыхэлъа	къыхэлъа	дыкъыхэлъа	фыкъыхэлъа	къыхэлъа(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъакъэ	укъыхэлъакъэ	къыхэлъакъэ	дыкъыхэлъакъэ	фыкъыхэлъакъэ	къыхэлъа(хэ)къэ
блэкӀа зэфӀэкӀа и пэ ит зэман (плюс квамперфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъат	укъыхэлъат	къыхэлъат	дыкъыхэлъат	фыкъыхэлъат	къыхэлъа(хэ)т
блэкӀа зэфӀэкӀа и пэ ит зэман (плюс квамперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъатэкъэ	укъыхэлъатэкъэ	къыхэлъатэкъэ	дыкъыхэлъатэкъэ	фыкъыхэлъатэкъэ	къыхэлъа(хэ)тэкъэ
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыгъа	укъыхэлъыгъа	къыхэлъыгъа	дыкъыхэлъыгъа	фыкъыхэлъыгъа	къыхэлъыгъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыгъакъэ	укъыхэлъыгъакъэ	къыхэлъыгъакъэ	дыкъыхэлъыгъакъэ	фыкъыхэлъыгъакъэ	къыхэлъыгъа(хэ)къэ
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа и пэ ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыгъат	укъыхэлъыгъат	къыхэлъыгъат	дыкъыхэлъыгъат	фыкъыхэлъыгъат	къыхэлъыгъа(хэ)т
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа и пэ ит зэман (плюс квамперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыгъатэкъэ	укъыхэлъыгъатэкъэ	къыхэлъыгъатэкъэ	дыкъыхэлъыгъатэкъэ	фыкъыхэлъыгъатэкъэ	къыхэлъыгъа(хэ)тэкъэ
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман I – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъ	укъыхэлъ	къыхэлъ	дыкъыхэлъ	фыкъыхэлъ	къыхэлъ(хэ)
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман I – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъкъэ	укъыхэлъкъэ	къыхэлъкъэ	дыкъыхэлъкъэ	фыкъыхэлъкъэ	къыхэлъ(хэ)къэ
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман II – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлът	укъыхэлът	къыхэлът	дыкъыхэлът	фыкъыхэлът	къыхэлъ(хэ)т
блэкӀа гъэкӀэщӀа зэман II – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлътэкъэ	укъыхэлътэкъэ	къыхэлътэкъэ	дыкъыхэлътэкъэ	фыкъыхэлътэкъэ	къыхэлъ(хэ)тэкъэ
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъын	укъыхэлъын	къыхэлъын	дыкъыхэлъын	фыкъыхэлъын	къыхэлъын(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынкъэ	укъыхэлъынкъэ	къыхэлъынкъэ	дыкъыхэлъынкъэ	фыкъыхэлъынкъэ	къыхэлъын(хэ)къэ
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыну	укъыхэлъыну	къыхэлъыну	дыкъыхэлъыну	фыкъыхэлъыну	къыхэлъыну(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынукъэ	укъыхэлъынукъэ	къыхэлъынукъэ	дыкъыхэлъынукъэ	фыкъыхэлъынукъэ	къыхэлъыну(хэ)къэ

условнэ ипэжыпӀэкӀэ щыӀэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъмэ	укъыхэлъмэ	къыхэлъмэ	дыкъыхэлъмэ	фыкъыхэлъмэ	къыхэлъ(хэ)мэ
ит зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъмэ	укъыхэмылъмэ	къыхэмылъмэ	дыкъыхэмылъмэ	фыкъыхэмылъмэ	къыхэмылъ(хэ)мэ
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъамэ	укъыхэлъамэ	къыхэлъамэ	дыкъыхэлъамэ	фыкъыхэлъамэ	къыхэлъа(хэ)мэ
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъамэ	укъыхэмылъамэ	къыхэмылъамэ	дыкъыхэмылъамэ	фыкъыхэмылъамэ	къыхэмылъа(хэ)мэ
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект)– щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыгъамэ	укъыхэлъыгъамэ	къыхэлъыгъамэ	дыкъыхэлъыгъамэ	фыкъыхэлъыгъамэ	къыхэлъыгъа(хэ)мэ
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъыгъамэ	укъыхэмылъыгъамэ	къыхэмылъыгъамэ	дыкъыхэмылъыгъамэ	фыкъыхэмылъыгъамэ	къыхэмылъыгъа(хэ)мэ
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынмэ	укъыхэлъынмэ	къыхэлъынмэ	дыкъыхэлъынмэ	фыкъыхэлъынмэ	къыхэлъын(хэ)мэ
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъынмэ	укъыхэмылъынмэ	къыхэмылъынмэ	дыкъыхэмылъынмэ	фыкъыхэмылъынмэ	къыхэмылъын(хэ)мэ
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынумэ	укъыхэлъынумэ	къыхэлъынумэ	дыкъыхэлъынумэ	фыкъыхэлъынумэ	къыхэлъыну(хэ)мэ
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъынумэ	укъыхэмылъынумэ	къыхэмылъынумэ	дыкъыхэмылъынумэ	фыкъыхэмылъынумэ	къыхэмылъыну(хэ)мэ

условнэ ипэжыпӀэкӀэ щымыӀэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлътэмэ	укъыхэлътэмэ	къыхэлътэмэ	дыкъыхэлътэмэ	фыкъыхэлътэмэ	къыхэлъ(хэ)тэмэ
ит зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылътэмэ	укъыхэмылътэмэ	къыхэмылътэмэ	дыкъыхэмылътэмэ	фыкъыхэмылътэмэ	къыхэмылъ(хэ)тэмэ
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъатэмэ	укъыхэлъатэмэ	къыхэлъатэмэ	дыкъыхэлъатэмэ	фыкъыхэлъатэмэ	къыхэлъа(хэ)тэмэ
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъатэмэ	укъыхэмылъатэмэ	къыхэмылъатэмэ	дыкъыхэмылъатэмэ	фыкъыхэмылъатэмэ	къыхэмылъа(хэ)тэмэ
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект)– щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыгъатэмэ	укъыхэлъыгъатэмэ	къыхэлъыгъатэмэ	дыкъыхэлъыгъатэмэ	фыкъыхэлъыгъатэмэ	къыхэлъыгъа(хэ)тэмэ
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъыгъатэмэ	укъыхэмылъыгъатэмэ	къыхэмылъыгъатэмэ	дыкъыхэмылъыгъатэмэ	фыкъыхэмылъыгъатэмэ	къыхэмылъыгъа(хэ)тэмэ
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынтэмэ	укъыхэлъынтэмэ	къыхэлъынтэмэ	дыкъыхэлъынтэмэ	фыкъыхэлъынтэмэ	къыхэлъын(хэ)тэмэ
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъынтэмэ	укъыхэмылъынтэмэ	къыхэмылъынтэмэ	дыкъыхэмылъынтэмэ	фыкъыхэмылъынтэмэ	къыхэмылъын(хэ)тэмэ
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынутэмэ	укъыхэлъынутэмэ	къыхэлъынутэмэ	дыкъыхэлъынутэмэ	фыкъыхэлъынутэмэ	къыхэлъыну(хэ)тэмэ
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъынутэмэ	укъыхэмылъынутэмэ	къыхэмылъынутэмэ	дыкъыхэмылъынутэмэ	фыкъыхэмылъынутэмэ	къыхэмылъыну(хэ)тэмэ

сослагательнэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынт	укъыхэлъынт	къыхэлъынт	дыкъыхэлъынт	фыкъыхэлъынт	къыхэлъын(хэ)т
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынтэкъым	укъыхэлъынтэкъым	къыхэлъынтэкъым	дыкъыхэлъынтэкъым	фыкъыхэлъынтэкъым	къыхэлъын(хэ)тэкъым
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынут	укъыхэлъынут	къыхэлъынут	дыкъыхэлъынут	фыкъыхэлъынут	къыхэлъыну(хэ)т
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынутэкъым	укъыхэлъынутэкъым	къыхэлъынутэкъым	дыкъыхэлъынутэкъым	фыкъыхэлъынутэкъым	къыхэлъыну(хэ)тэкъым

уступительнэ ипэжыпӀэкӀэ щыӀэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъми	укъыхэлъми	къыхэлъми	дыкъыхэлъми	фыкъыхэлъми	къыхэлъ(хэ)ми
ит зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъми	укъыхэмылъми	къыхэмылъми	дыкъыхэмылъми	фыкъыхэмылъми	къыхэмылъ(хэ)ми
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъами	укъыхэлъами	къыхэлъами	дыкъыхэлъами	фыкъыхэлъами	къыхэлъа(хэ)ми
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъами	укъыхэмылъами	къыхэмылъами	дыкъыхэмылъами	фыкъыхэмылъами	къыхэмылъа(хэ)ми
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект)– щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыгъами	укъыхэлъыгъами	къыхэлъыгъами	дыкъыхэлъыгъами	фыкъыхэлъыгъами	къыхэлъыгъа(хэ)ми
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъыгъами	укъыхэмылъыгъами	къыхэмылъыгъами	дыкъыхэмылъыгъами	фыкъыхэмылъыгъами	къыхэмылъыгъа(хэ)ми
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынми	укъыхэлъынми	къыхэлъынми	дыкъыхэлъынми	фыкъыхэлъынми	къыхэлъын(хэ)ми
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъынми	укъыхэмылъынми	къыхэмылъынми	дыкъыхэмылъынми	фыкъыхэмылъынми	къыхэмылъын(хэ)ми
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынуми	укъыхэлъынуми	къыхэлъынуми	дыкъыхэлъынуми	фыкъыхэлъынуми	къыхэлъыну(хэ)ми
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъынуми	укъыхэмылъынуми	къыхэмылъынуми	дыкъыхэмылъынуми	фыкъыхэмылъынуми	къыхэмылъыну(хэ)ми

уступительнэ ипэжыпӀэкӀэ щымыӀэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
ит зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлътэми	укъыхэлътэми	къыхэлътэми	дыкъыхэлътэми	фыкъыхэлътэми	къыхэлъ(хэ)тэми
ит зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылътэми	укъыхэмылътэми	къыхэмылътэми	дыкъыхэмылътэми	фыкъыхэмылътэми	къыхэмылъ(хэ)тэми
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъатэми	укъыхэлъатэми	къыхэлъатэми	дыкъыхэлъатэми	фыкъыхэлъатэми	къыхэлъа(хэ)тэми
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман (перфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъатэми	укъыхэмылъатэми	къыхэмылъатэми	дыкъыхэмылъатэми	фыкъыхэмылъатэми	къыхэмылъа(хэ)тэми
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект)– щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъыгъатэми	укъыхэлъыгъатэми	къыхэлъыгъатэми	дыкъыхэлъыгъатэми	фыкъыхэлъыгъатэми	къыхэлъыгъа(хэ)тэми
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман (плюс квамперфект) – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъыгъатэми	укъыхэмылъыгъатэми	къыхэмылъыгъатэми	дыкъыхэмылъыгъатэми	фыкъыхэмылъыгъатэми	къыхэмылъыгъа(хэ)тэми
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынтэми	укъыхэлъынтэми	къыхэлъынтэми	дыкъыхэлъынтэми	фыкъыхэлъынтэми	къыхэлъын(хэ)тэми
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъынтэми	укъыхэмылъынтэми	къыхэмылъынтэми	дыкъыхэмылъынтэми	фыкъыхэмылъынтэми	къыхэмылъын(хэ)тэми
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъынутэми	укъыхэлъынутэми	къыхэлъынутэми	дыкъыхэлъынутэми	фыкъыхэлъынутэми	къыхэлъыну(хэ)тэми
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман – щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъынутэми	укъыхэмылъынутэми	къыхэмылъынутэми	дыкъыхэмылъынутэми	фыкъыхэмылъынутэми	къыхэмылъыну(хэ)тэми

гъэщӀэгъуэныгъэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъаи	укъыхэлъаи	къыхэлъаи	дыкъыхэлъаи	фыкъыхэлъаи	къыхэлъаи
щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъакъыми	укъыхэлъакъыми	къыхэлъакъыми	дыкъыхэлъакъыми	фыкъыхэлъакъыми	къыхэлъакъыми

фӀэфӀыныгъэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъащэрэт	укъыхэлъащэрэт	къыхэлъащэрэт	дыкъыхэлъащэрэт	фыкъыхэлъащэрэт	къыхэлъащэрэт
щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэмылъащэрэт	укъыхэмылъащэрэт	къыхэмылъащэрэт	дыкъыхэмылъащэрэт	фыкъыхэмылъащэрэт	къыхэмылъащэрэт

шэч къытехьэныгъэ наклоненэ	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
гъэн-кӀэ мыгъэбелджыла - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэнщ	укъыхэлъагъэнщ	къыхэлъагъэнщ	дыкъыхэлъагъэнщ	фыкъыхэлъагъэнщ	къыхэлъагъэнщ
гъэн-кӀэ мыгъэбелджыла - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэнкъым	укъыхэлъагъэнкъым	къыхэлъагъэнкъым	дыкъыхэлъагъэнкъым	фыкъыхэлъагъэнкъым	къыхэлъагъэнкъым
гъэнт-кӀэ мыгъэбелджыла - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэнт	укъыхэлъагъэнт	къыхэлъагъэнт	дыкъыхэлъагъэнт	фыкъыхэлъагъэнт	къыхэлъагъэнт
гъэнт-кӀэ мыгъэбелджыла - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэнтэкъым	укъыхэлъагъэнтэкъым	къыхэлъагъэнтэкъым	дыкъыхэлъагъэнтэкъым	фыкъыхэлъагъэнтэкъым	къыхэлъагъэнтэкъым
гъэн-кӀэ мыгъэбелджыла зэрыупщӀэ - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэн	укъыхэлъагъэн	къыхэлъагъэн	дыкъыхэлъагъэн	фыкъыхэлъагъэн	къыхэлъагъэн
гъэн-кӀэ мыгъэбелджыла зэрыупщӀэ - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэнкъэ	укъыхэлъагъэнкъэ	къыхэлъагъэнкъэ	дыкъыхэлъагъэнкъэ	фыкъыхэлъагъэнкъэ	къыхэлъагъэнкъэ
гъэнт-кӀэ мыгъэбелджыла зэрыупщӀэ - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэнт	укъыхэлъагъэнт	къыхэлъагъэнт	дыкъыхэлъагъэнт	фыкъыхэлъагъэнт	къыхэлъагъэнт
гъэнт-кӀэ мыгъэбелджыла зэрыупщӀэ - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэнтэкъэ	укъыхэлъагъэнтэкъэ	къыхэлъагъэнтэкъэ	дыкъыхэлъагъэнтэкъэ	фыкъыхэлъагъэнтэкъэ	къыхэлъагъэнтэкъэ
гъэну-кӀэ гъэбелджыла - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэнлъ	укъыхэлъагъэнлъ	къыхэлъагъэнлъ	дыкъыхэлъагъэнлъ	фыкъыхэлъагъэнлъ	къыхэлъагъэнлъ
гъэну-кӀэ гъэбелджыла - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэнукъым	укъыхэлъагъэнукъым	къыхэлъагъэнукъым	дыкъыхэлъагъэнукъым	фыкъыхэлъагъэнукъым	къыхэлъагъэнукъым
гъэнут-кӀэ гъэбелджыла - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэнут	укъыхэлъагъэнут	къыхэлъагъэнут	дыкъыхэлъагъэнут	фыкъыхэлъагъэнут	къыхэлъагъэнут
гъэнут-кӀэ гъэбелджыла - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэнутэкъым	укъыхэлъагъэнутэкъым	къыхэлъагъэнутэкъым	дыкъыхэлъагъэнутэкъым	фыкъыхэлъагъэнутэкъым	къыхэлъагъэнутэкъым
гъэну-кӀэ гъэбелджыла зэрыупщӀэ - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэну	укъыхэлъагъэну	къыхэлъагъэну	дыкъыхэлъагъэну	фыкъыхэлъагъэну	къыхэлъагъэну
гъэну-кӀэ гъэбелджыла зэрыупщӀэ - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэнукъэ	укъыхэлъагъэнукъэ	къыхэлъагъэнукъэ	дыкъыхэлъагъэнукъэ	фыкъыхэлъагъэнукъэ	къыхэлъагъэнукъэ
гъэнут-кӀэ гъэбелджыла зэрыупщӀэ - щыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэнут	укъыхэлъагъэнут	къыхэлъагъэнут	дыкъыхэлъагъэнут	фыкъыхэлъагъэнут	къыхэлъагъэнут
гъэнут-кӀэ гъэбелджыла зэрыупщӀэ - щымыӀэныгъэ:	сыкъыхэлъагъэнутэкъэ	укъыхэлъагъэнутэкъэ	къыхэлъагъэнутэкъэ	дыкъыхэлъагъэнутэкъэ	фыкъыхэлъагъэнутэкъэ	къыхэлъагъэнутэкъэ

Причастиехэр	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
Зылэжь (субъектнэ) причастие
ит зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыхэлъ	укъыхэлъ	къыхэлъ	дыкъыхэлъ	фыкъыхэлъ	къыхэлъ(хэ)
ит зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмылъ	укъыхэмылъ	къыхэмылъ	дыкъыхэмылъ	фыкъыхэмылъ	къыхэмылъ(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыхэлъа	укъыхэлъа	къыхэлъа	дыкъыхэлъа	фыкъыхэлъа	къыхэлъа(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмылъа	укъыхэмылъа	къыхэмылъа	дыкъыхэмылъа	фыкъыхэмылъа	къыхэмылъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыхэлъыгъа	укъыхэлъыгъа	къыхэлъыгъа	дыкъыхэлъыгъа	фыкъыхэлъыгъа	къыхэлъыгъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмылъыгъа	укъыхэмылъыгъа	къыхэмылъыгъа	дыкъыхэмылъыгъа	фыкъыхэмылъыгъа	къыхэмылъыгъа(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыхэлъын	укъыхэлъын	къыхэлъын	дыкъыхэлъын	фыкъыхэлъын	къыхэлъын(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмылъын	укъыхэмылъын	къыхэмылъын	дыкъыхэмылъын	фыкъыхэмылъын	къыхэмылъын(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыхэлъыну	укъыхэлъыну	къыхэлъыну	дыкъыхэлъыну	фыкъыхэлъыну	къыхэлъыну(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмылъыну	укъыхэмылъыну	къыхэмылъыну	дыкъыхэмылъыну	фыкъыхэмылъыну	къыхэмылъыну(хэ)
Лэжьыгъэм и къэхъукӀэр зыгъэбелджылы причастие
ит зэман - щыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэлъ	укъызэрыхэлъ	къызэрыхэлъ	дыкъызэрыхэлъ	фыкъызэрыхэлъ	къызэрыхэлъ(хэ)
ит зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэмылъ	укъызэрыхэмылъ	къызэрыхэмылъ	дыкъызэрыхэмылъ	фыкъызэрыхэмылъ	къызэрыхэмылъ(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэлъа	укъызэрыхэлъа	къызэрыхэлъа	дыкъызэрыхэлъа	фыкъызэрыхэлъа	къызэрыхэлъа(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэмылъа	укъызэрыхэмылъа	къызэрыхэмылъа	дыкъызэрыхэмылъа	фыкъызэрыхэмылъа	къызэрыхэмылъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэлъыгъа	укъызэрыхэлъыгъа	къызэрыхэлъыгъа	дыкъызэрыхэлъыгъа	фыкъызэрыхэлъыгъа	къызэрыхэлъыгъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэмылъыгъа	укъызэрыхэмылъыгъа	къызэрыхэмылъыгъа	дыкъызэрыхэмылъыгъа	фыкъызэрыхэмылъыгъа	къызэрыхэмылъыгъа(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджыла зэман - щыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэлъын	укъызэрыхэлъын	къызэрыхэлъын	дыкъызэрыхэлъын	фыкъызэрыхэлъын	къызэрыхэлъын(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэмылъын	укъызэрыхэмылъын	къызэрыхэмылъын	дыкъызэрыхэмылъын	фыкъызэрыхэмылъын	къызэрыхэмылъын(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман - щыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэлъыну	укъызэрыхэлъыну	къызэрыхэлъыну	дыкъызэрыхэлъыну	фыкъызэрыхэлъыну	къызэрыхэлъыну(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджыла зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъызэрыхэмылъыну	укъызэрыхэмылъыну	къызэрыхэмылъыну	дыкъызэрыхэмылъыну	фыкъызэрыхэмылъыну	къызэрыхэмылъыну(хэ)
Зэман/щӀыпӀэ зыгъэбелджылы причастие
ит зэман - щыӀэныгъэ	сыщыкъыхэлъ	ущыкъыхэлъ	щыкъыхэлъ	дыщыкъыхэлъ	фыщыкъыхэлъ	щыкъыхэлъ(хэ)
ит зэман - щымыӀэныгъэ	сыщыкъыхэмылъ	ущыкъыхэмылъ	щыкъыхэмылъ	дыщыкъыхэмылъ	фыщыкъыхэмылъ	щыкъыхэмылъ(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыщыкъыхэлъа	ущыкъыхэлъа	щыкъыхэлъа	дыщыкъыхэлъа	фыщыкъыхэлъа	щыкъыхэлъа(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыщыкъыхэмылъа	укъыщыхэмылъа	щыкъыхэмылъа	дыщыкъыхэмылъа	фыщыкъыхэмылъа	щыкъыхэмылъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыщыкъыхэлъыгъа	ущыкъыхэлъыгъа	щыкъыхэлъыгъа	дыщыкъыхэлъыгъа	фыщыкъыхэлъыгъа	щыкъыхэлъыгъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыщыкъыхэмылъыгъа	ущыкъыхэмылъыгъа	щыкъыхэмылъыгъа	дыщыкъыхэмылъыгъа	фыщыкъыхэмылъыгъа	щыкъыхэмылъыгъа(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджылы зэман - щыӀэныгъэ	сыщыкъыхэлъын	ущыкъыхэлъын	щыкъыхэлъын	дыщыкъыхэлъын	фыщыкъыхэлъын	щыкъыхэлъын(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджылы зэман - щымыӀэныгъэ	сыщыкъыхэмылъын	ущыкъыхэлъын	щыкъыхэмылъын	дыщыкъыхэмылъын	фыщыкъыхэмылъын	щыкъыхэмылъын(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджылы зэман - щыӀэныгъэ	сыщыкъыхэлъыну	ущыкъыхэлъыну	щыкъыхэлъыну	дыщыкъыхэлъыну	фыщыкъыхэлъыну	щыкъыхэлъыну(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджылы зэман - щымыӀэныгъэ	сыщыкъыхэмылъыну	ущыкъыхэмылъыну	щыкъыхэмылъыну	дыщыкъыхэмылъыну	фыщыкъыхэмылъыну	щыкъыхэмылъыну(хэ)
ЩӀыпӀэ зыгъэбелджылы причастие
ит зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыздыхэлъ	укъыздыхэлъ	къыздыхэлъ	дыкъыздыхэлъ	фыкъыздыхэлъ	къыздыхэлъ(хэ)
ит зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыздыхэмылъ	укъыздыхэмылъ	къыздыхэмылъ	дыкъыздыхэмылъ	фыкъыздыхэмылъ	къыздыхэмылъ(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыздыхэлъа	укъыздыхэлъа	къыздыхэлъа	дыкъыздыхэлъа	фыкъыздыхэлъа	къыздыхэлъа(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыздыхэмылъа	укъыздыхэмылъа	къыздыхэмылъа	дыкъыздыхэмылъа	фыкъыздыхэмылъа	къыздыхэмылъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыздыхэлъыгъа	укъыздыхэлъыгъа	къыздыхэлъыгъа	дыкъыздыхэлъыгъа	фыкъыздыхэлъыгъа	къыздыхэлъыгъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыздыхэмылъыгъа	укъыздыхэмылъыгъа	къыздыхэмылъыгъа	дыкъыздыхэмылъыгъа	фыкъыздыхэмылъыгъа	къыздыхэмылъыгъа(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджылы зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыздыхэлъын	укъыздыхэлъын	къыздыхэлъын	дыкъыздыхэлъын	фыкъыздыхэлъын	къыздыхэлъын(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджылы зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыздыхэмылъын	укъыздыхэмылъын	къыздыхэмылъын	дыкъыздыхэмылъын	фыкъыздыхэмылъын	къыздыхэмылъын(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджылы зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыздыхэлъыну	укъыздыхэлъыну	къыздыхэлъыну	дыкъыздыхэлъыну	фыкъыздыхэлъыну	къыздыхэлъыну(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджылы зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыздыхэмылъыну	укъыздыхэмылъыну	къыздыхэмылъыну	дыкъыздыхэмылъыну	фыкъыздыхэмылъыну	къыздыхэмылъыну(хэ)
Щхьэусыгъуэ, мурад зыгъэбелджылы причастие
ит зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэлъ	укъыщӀыхэлъ	къыщӀыхэлъ	дыкъыщӀыхэлъ	фыкъыщӀыхэлъ	къыщӀыхэлъ(хэ)
ит зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэмылъ	укъыщӀыхэмылъ	къыщӀыхэмылъ	дыкъыщӀыхэмылъ	фыкъыщӀыхэмылъ	къыщӀыхэмылъ(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэлъа	укъыщӀыхэлъӀэлъа	къыщӀыхэлъа	дыкъыщӀыхэлъа	фыкъыщӀыхэлъа	къыщӀыхэлъа(хэ)
блэкӀа зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэмылъа	укъыщӀыхэмылъа	къыщӀыхэмылъа	дыкъыщӀыхэмылъа	фыкъыщӀыхэмылъа	къыщӀыхэмылъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэлъыгъа	укъыщӀыхэлъыгъа	къыщӀыхэлъыгъа	дыкъыщӀыхэлъыгъа	фыкъыщӀыхэлъыгъа	къыщӀыхэлъыгъа(хэ)
блэкӀа жыжьэ зэфӀэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэмылъыгъа	укъыщӀыхэмылъыгъа	къыщӀыхэмылъыгъа	дыкъыщӀыхэмылъыгъа	фыкъыщӀыхэмылъыгъа	къыщӀыхэмылъыгъа(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджылы зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэлъын	укъыщӀыхэлъын	къыщӀыхэлъын	дыкъыщӀыхэлъын	фыкъыщӀыхэлъын	къыщӀыхэлъын(хэ)
къэкӀуэну мыгъэбелджылы зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэмылъын	укъыщӀыхэмылъын	къыщӀыхэмылъын	дыкъыщӀыхэмылъын	фыкъыщӀыхэмылъын	къыщӀыхэмылъын(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджылы зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэлъыну	укъыщӀыхэлъыну	къыщӀыхэлъыну	дыкъыщӀыхэлъыну	фыкъыщӀыхэлъыну	къыщӀыхэлъыну(хэ)
къэкӀуэну гъэбелджылы зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыщӀыхэмылъыну	укъыщӀыхэмылъыну	къыщӀыхэмылъыну	дыкъыщӀыхэмылъыну	фыкъыщӀыхэмылъыну	къыщӀыхэмылъыну(хэ)

Деепричастиехэр	сэ	уэ	ар	дэ	фэ	ахэр
ит зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыхэлъу	укъыхэлъу	къыхэлъу	дыкъыхэлъу	фыкъыхэлъу	къыхэлъ(хэ)у
ит зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмылъу	укъыхэмылъу	къыхэмылъу	дыкъыхэмылъу	фыкъыхэмылъу	къыхэмылъ(хэ)у
блэкӀа зэман - щыӀэныгъэ	сыкъыхэлъауэ	укъыхэлъауэ	къыхэлъауэ	дыкъыхэлъауэ	фыкъыхэлъауэ	къыхэлъауэ / къыхэлъахэу
блэкӀа зэман - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмылъауэ	укъыхэмылъауэ	къыхэмылъауэ	дыкъыхэмылъауэ	фыкъыхэмылъауэ	къыхэмылъауэ / къыхэмылъахэу
-урэ-кӀэ деепричастие - щыӀэныгъэ	сыкъыхэлъурэ	укъыхэлъурэ	къыхэлъурэ	дыкъыхэлъурэ	фыкъыхэлъурэ	къыхэлъ(хэ)урэ
-урэ-кӀэ деепричастие - щымыӀэныгъэ	сыкъыхэмылъурэ	укъыхэмылъурэ	къыхэмылъурэ	дыкъыхэмылъурэ	фыкъыхэмылъурэ	къыхэмылъ(хэ)урэ

Щӏыпӏэ префиксым и дополненэ -- ит зэман щыӀэныгъэ фащэ			Щӏыпӏэ префиксым и дополненэ
	сэ	уэ	абы	дэ	фэ	абыхэм
Подлежащэ
сэ	--	сыкъыпхолъ	сыкъыхолъ	--	сыкъыфхолъ	сыкъахолъ
уэ	укъысхолъ	--	укъыхолъ	укъытхолъ	--	укъахолъ
ар	къысхолъ	къыпхолъ	къыхолъ	къытхолъ	къыфхолъ	къахолъ
дэ	--	дыкъыпхолъ	дыкъыхолъ	--	дыкъыфхолъ	дыкъахолъ
фэ	фыкъысхолъ	--	фыкъыхолъ	фыкъытхолъ	--	фыкъахолъ
ахэр	къысхолъ(хэ)	къыпхолъ(хэ)	къыхолъ(хэ)	къытхолъ(хэ)	къыфхолъ(хэ)	къахолъ(хэ)

		-ы-кӀэ цӀэ склоненэм и фащэхэр
	Закъуэ бжьыгъэ		Куэд бжьыгъэ
	Мыбелджылы	Белджылы	Мыбелджылы	Белджылы
Именительнэ:	[лъ]	[лъ]ыр	--	[лъ]хэр
Эргативнэ:	[лъ]	[лъ]ым	--	[лъ]хэм
Послеложнэ:	[лъ]кӀэ	[лъ]ымкӀэ	[лъ]хэкӀэ	[лъ]хэмкӀэ
Обстоятельственнэ:	[лъ]у	[лъ]ырауэ	[лъ]хэу	[лъ]хэрауэ

		-а-кӀэ цӀэ склоненэм и фащэхэр
	Закъуэ бжьыгъэ		Куэд бжьыгъэ
	Мыбелджылы	Белджылы	Мыбелджылы	Белджылы
Именительнэ:	[лъ]а	[лъ]ар	--	[лъ]ахэр
Эргативнэ:	[лъ]а	[лъ]ам	--	[лъ]ахэм
Послеложнэ:	[лъ]акӀэ	[лъ]амкӀэ	[лъ]ахэкӀэ	[лъ]ахэмкӀэ
Обстоятельственнэ:	[лъ]ауэ	[лъ]арауэ	[лъ]ахэу	[лъ]ахэрауэ

		-ын-кӀэ цӀэ склоненэм и фащэхэр
	Закъуэ бжьыгъэ		Куэд бжьыгъэ
	Мыбелджылы	Белджылы	Мыбелджылы	Белджылы
Именительнэ:	[лъ]ын	[лъ]ыныр	--	[лъ]ынхэр
Эргативнэ:	[лъ]ын	[лъ]ыным	--	[лъ]ынхэм
Послеложнэ:	[лъ]ынкӀэ	[лъ]ынымкӀэ	[лъ]ынхэкӀэ	[лъ]ынхэмкӀэ
'Обстоятельственнэ:	[лъ]ыну	[лъ]ынырауэ	[лъ]ынхэу	[лъ]ынхэрауэ

		-ыну-кӀэ цӀэ склоненэм и фащэхэр
	Закъуэ бжьыгъэ		Куэд бжьыгъэ
	Мыбелджылы	Белджылы	Мыбелджылы	Белджылы
Именительнэ:	[лъ]ыну	[лъ]ынур	--	[лъ]ынухэр
Эргативнэ:	[лъ]ыну	[лъ]ынум	--	[лъ]ынухэм
Послеложнэ:	[лъ]ынукӀэ	[лъ]ынумкӀэ	[лъ]ынухэкӀэ	[лъ]ынухэмкӀэ
Обстоятельственнэ:	[лъ]ынууэ	[лъ]ынурауэ	[лъ]ынухэу	[лъ]ынухэрауэ

МЫХЬЭНЭ

1. Къалъэу къыхэкӀын, къыхэпкӀын.

ЩАПХЪЭХЭР

• И пӀэм ар къыхолъ, щхьэгъубжэм носри зы абдж ӀупщӀэ занщӀабзэу щхьэкӀэ пхехри долъ. ХьэхъупащӀэ Амырхъан

НЭГЪУЭЩӀЫБЗЭКӀЭ ЗЭДЗЭКӀАХЭР

ИНДЖЫЛЫБЗЭ

• къыхэлъын: jump or spring from swh, out of sth

УРЫСЫБЗЭ

• къыхэлъын: выпрыгнуть откуда-л., из чего-л.

БИБЛИОГРАФИЕ

Библиографием еплъын