мацӏэ

АДЫГЭБЗЭ (КЪЭБЭРДЕЙ-ШЭРДЖЭСЫБЗЭ)

• 
  мацӀэ

ПСАЛЪЭ ЛЪЭПКЪЫГЪУЭ: ЩЫӀЭЦӀЭ

КЪЭПСЭЛЪЫКӀЭ

• IPA ['mɑ:tʹsɐ]

ПСАЛЪЭ ЛЪАБЖЬЭ

• [мацӀ] + -э

СКЛОНЕНЭ

	Закъуэ бжыгъэ		Куэд бжыгъэ
	Мыбелджылы	Белджылы	Мыбелджылы	Белджылы
Именительнэ:	мацӀэ	мацӀэр	--	мацӀэхэр
Эргативнэ:	мацӀэ	мацӀэм	--	мацӀэхэм
Послеложнэ:	мацӀэкӀэ	мацӀэмкӀэ	мацӀэхэкӀэ	мацӀэхэмкӀэ
Обстоятельственнэ:	мацӀэу	мацӀэрауэ	мацӀэхэу	мацӀэхэрауэ

МЫХЬЭНЭ

1. Ӏэрамэ-Ӏэрамэурэ мэкъумэшым теуэу изых, пкӀауэм ещхь хьэпӀацӀэ.
2. Куэдыщэ хъу.

ЩАПХЪЭХЭР

• МацӀэм хэуэри пкӀауэ закъуэр иукӀащ. Псалъэжьхэр

• Гызыжу бий хьэдэ мацӀэм ЩӀы фӀыцӀэр ныдогъэубгъу. Къэбэрдей поэзием и антологие

ПСАЛЪЭ ЗЭПХАХЭР

• МацӀэ къытеуэн.
• МацӀэм ириха губгъуэ.

НЭГЪУЭЩӀЫБЗЭКӀЭ ЗЭДЗЭКӀАХЭР

ИНДЖЫЛЫБЗЭ

• мацӏэ: 1. locust (insect) 2. a great multitude
• МацӀэ къытеуэн: a scourge of locust, locust infestation
• МацӀэм ириха губгъуэ: a locust-infested field

УРЫСЫБЗЭ

• мацӏэ: 1. саранча 2. огромное количество
• МацӀэ къытеуэн: обрушиться (саранча)
• МацӀэм ириха губгъуэ: поле, пораженная саранчой

псалъафэ зэпыщӀахэр

МацӀэ дия

  Мыхьэнэ: 
  НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
     Инджылыбзэ: weak, feeble, frail, sickly (person)
     Урысыбзэ: хилый, слабый (о человеке).
  Псалъэ зэпхахэр:
  Щапхъэхэр:

МацӀэ лъакъуэ

  Мыхьэнэ: 
  НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
     Инджылыбзэ: thin-legged, skinny-legged
     Урысыбзэ: тонконогий.
  Псалъэ зэпхахэр:
  Щапхъэхэр:

МацӀэ лӀахуэ

  Мыхьэнэ: 
  НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
     Инджылыбзэ: weak, feeble, frail, sickly (person)
     Урысыбзэ: хилый, слабый (о человеке).

{{ Псалъэ зэпхахэр:

  Щапхъэхэр:

МацӀэ ныбэ

  Мыхьэнэ: 
  НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
     Инджылыбзэ: insatiable, ravenous, with a bottomless stomach (a person)
     Урысыбзэ: прожорливый, ненасытный (о человеке).
  Псалъэ зэпхахэр:
  Щапхъэхэр:

МацӀэ ӀунацӀэ

  Мыхьэнэ: 
  НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
     Инджылыбзэ: with a bottomless stomach, ravenous, insatiable
     Урысыбзэ: ненасытный.
  Псалъэ зэпхахэр:
  Щапхъэхэр:
     Биижьыдзэр благъуэ ӀунэщӀу, нэщӀгъущӀыдзэу, мацӀэ ӀунацӀэу щӀыгум къизэрыхьауэ къакӀуэрт.  Нартхэр

МацӀэм хуэдэу шхэн

  Мыхьэнэ: 
  НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
     Инджылыбзэ: chow down; pounce on food like a locust
     Урысыбзэ: наброситься на еду как саранча.
  Псалъэ зэпхахэр:
  Щапхъэхэр:

мацӀэ бын

  Мыхьэнэ: Бын куэд зиӀэ (унагъуэ).
  НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
     Инджылыбзэ: a family with many children
        Мэшым мацӀэ бын къытеуащ: the many children in the family pounced on the millet.
     Урысыбзэ: многодетная семья
        Мэшым мацӀэ бын къытеуащ: многодетная семья кинулась на пшено.
  Псалъэ зэпхахэр:
     Мэшым мацӀэ бын къытеуащ.
  Щапхъэхэр:
     - МацӀэ быныр хэт зыпӀынур уэ уежьэжым? - кӀиящ лӀыжьыр.  Ӏуащхьэмахуэ, журнал (художественный)

БИБЛИОГРАФИЕ

Библиографием еплъын