хэт
Appearance
АДЫГЭБЗЭ (КЪЭБЭРДЕЙ-ШЭРДЖЭСЫБЗЭ)
[зэгъэзэхуэжын]ПСАЛЪЭ ЛЪЭПКЪЫГЪУЭ: ЗЭРЫУПЩӀЭ ЦӀЭПАПЩӀЭ
[зэгъэзэхуэжын]ЭТИМОЛОГИЕ
[зэгъэзэхуэжын]КЪЭПСЭЛЪЫКӀЭ
[зэгъэзэхуэжын]- IPA [xɐt]
ПСАЛЪЭ ЛЪАБЖЬЭ
[зэгъэзэхуэжын]- [хэт]
СКЛОНЕНЭ
[зэгъэзэхуэжын]| мыбелджылы | белджылы | |
| Именительнэ: | хэт | хэтыр |
| Эргативнэ: | хэт | хэтым |
| Послеложнэ: | хэткӀэ | хэтымкӀэ |
| Обстоятельственнэ: | хэту | хэтырауэ |
МЫХЬЭНЭ
[зэгъэзэхуэжын]- Зи гугъу ящӀ, зытепсэлъыхь цӀыхур къегъэлъагъуэ.
- ПсалъэухаитӀ (е нэхъыбэ) щызэпэщӀагъэувэкӀэ «зыр-адрейр», «зым-адрейм» мыхьэнэр къигъэлъагъуэу къагъэсэбэп.
ЩАПХЪЭХЭР
[зэгъэзэхуэжын]- Хэт, тӀысэ, уезыгъэджауэ жыхуэпӀэр? ХьэхъупащӀэ Хьэжбэчыр
Зэреджэ тхылъхэм къраха щапхъэхэр
| Адыгэбзэ, Гугъуэт Л. Т., Зэхъуэхъу Л. Хь, | «Эльбрус» тхылъ тедзапӀэ, Налшык, 1984 | нап. 43 |
|---|---|---|
| адыгэбзэ | урысыбзэ/русский | инджылыбзэ/English |
| Мыр хэт? | Кто это? | Who is this? |
| нап. 53 | ||
| Мыр хэт? | Кто это? | Who is this? |
| нап. 55 | ||
| Хэт ар зыдар? | Кто его сшил? | Who sewed it? |
| нап. 57 | ||
| Мыр хэт? | Кто это? | Who is this? |
| нап. 63 | ||
| Хэт фонащэ хэзысар? | Кто посадил дыню? | Who planted the melons? |
| нап. 68 | ||
| Хэт вэн зыухар? | Кто закончил пахать? | Who has finished ploughing? |
| нап. 88 | ||
| Ӏэщыхъуэ жыхуаӀэр хэт? | Кто так называемый животновод: | What is a so-called herdsman? |
| нап. 89 | ||
| Хэт сыт илэжьа? | Кто что делал? | Who did what? |
| нап. 116 | ||
| Хэт сымэ блыныр зыяр? | Кто с другими побелил стену? | Who with others has whitewashed the wall? |
ПСАЛЪЭ ЗЭПХАХЭР
[зэгъэзэхуэжын]- Хэт ар?
- Хэт щысщ, хэт щытщ.
- Хэт магъ, хэт мэдыхьэшх.
НЭГЪУЭЩӀЫБЗЭКӀЭ ЗЭДЗЭКӀАХЭР
[зэгъэзэхуэжын]ИНДЖЫЛЫБЗЭ
[зэгъэзэхуэжын]- хэт: 1. who (only about people) 2. as a separator: one... another…, some... others...
- Хэт ар?: Who is he?
- Хэт щысщ, хэт щытщ: some were sitting, others were standing
- Хэт магъ, хэт мэдыхьэшх: some were crying, others were laughing
УРЫСЫБЗЭ
[зэгъэзэхуэжын]- хэт: 1. кто (только о человеке) 2. в разделительном значении: один ...другой.., одни... другие...
- Хэт ар?: Кто он?
- Хэт щысщ, хэт щытщ: кто сидит, кто стоит…
- Хэт магъ, хэт мэдыхьэшх: кто плачет, кто смеётся…
БИБЛИОГРАФИЕ