ӏэ
Appearance
АДЫГЭБЗЭ (КЪЭБЭРДЕЙ-ШЭРДЖЭСЫБЗЭ)
[зэгъэзэхуэжын]- Ӏэ
ПСАЛЪЭ ЛЪЭПКЪЫГЪУЭ: ЩЫӀЭЦӀЭ
[зэгъэзэхуэжын]ЭТИМОЛОГИЕ
[зэгъэзэхуэжын]КЪЭПСЭЛЪЫКӀЭ
[зэгъэзэхуэжын]- IPA ['ʔɐ]
ПСАЛЪЭ ЛЪАБЖЬЭ
[зэгъэзэхуэжын]- [Ӏ] + -э
СКЛОНЕНЭ
[зэгъэзэхуэжын]| Закъуэ бжыгъэ | Куэд бжыгъэ | |||
|---|---|---|---|---|
| Мыбелджылы | Белджылы | Мыбелджылы | Белджылы | |
| Именительнэ: | Ӏэ | Ӏэр | -- | Ӏэхэр |
| Эргативнэ: | Ӏэ | Ӏэм | -- | Ӏэхэм |
| Послеложнэ: | ӀэкӀэ | ӀэмкӀэ | ӀэхэкӀэ | ӀэхэмкӀэ |
| Обстоятельственнэ: | Ӏэуэ | Ӏэрауэ | Ӏэхэу | Ӏэхэрауэ |
МЫХЬЭНЭ
[зэгъэзэхуэжын]- ЦӀыхум и дамэм къыщегъэжьауэ ӀэпхъуамбэхэмкӀэ иух Ӏэпкълъэпкъ.
ЩАПХЪЭХЭР
[зэгъэзэхуэжын]- Нэм фӀэбэр Ӏэр Ӏэбэм еух. Псалъэжьхэр
Зэреджэ тхылъхэм къраха щапхъэхэр
| Адыгэбзэ, Гугъуэт Л. Т., Зэхъуэхъу Л. Хь, | «Эльбрус» тхылъ тедзапӀэ, Налшык, 1984 | нап. 96 |
|---|---|---|
| адыгэбзэ | урысыбзэ/русский | инджылыбзэ/English |
| Япэм мывэ фӀамыщӀыр гугъу ехьу ӀэкӀэ къыщӀахырт. | Раньше каменный уголь с большим трудом руками добывали. | Before coal was extracted by hand with great difficulty. |
ПСАЛЪЭ ЗЭПХАХЭР
[зэгъэзэхуэжын]- Ӏэр тхьэщӀын.
НЭГЪУЭЩӀЫБЗЭКӀЭ ЗЭДЗЭКӀАХЭР
[зэгъэзэхуэжын]ИНДЖЫЛЫБЗЭ
[зэгъэзэхуэжын]- ӏэ: arm and hand
- Ӏэр тхьэщӀын: wash your hands
УРЫСЫБЗЭ
[зэгъэзэхуэжын]- ӏэ: рука
- Ӏэр тхьэщӀын: помыть руки
псалъафэ зэпыщӀахэр
Ӏэ дэлъэн
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: stroke, pet
Урысыбзэ: провести рукой, погладить.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Адэм и пхъум Ӏэ дилъащ. Ӏуащхьэмахуэ, журнал (художественный)
[Я] Ӏэ зэрыубыдын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: to shake sb’s hand (as a greeting)
Урысыбзэ: поздороваться за руку.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэ къэщӀын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: call, beckon with your hand
Урысыбзэ: позвать, поманить рукой.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэ кӀэлъыщӀын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: wave goodbye to sb
Урысыбзэ: махать кому-л. вслед рукой.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
[И] Ӏэ и лъэ щӀэгъэкӀын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: cheer sb up, lift sb’s spirits
Урысыбзэ: подбодрить, поднять дух.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэ лъэныкъуэ иӀэн
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: have an assistant, helper
Урысыбзэ: иметь помощника, подручника.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэ лъэныкъуэкӀэ
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: with one hand
Урысыбзэ: одной рукой.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэ пцӀанэкӀэ
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: with bare hands
Урысыбзэ: голыми руками.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэ тедзэн
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: sign sth
Урысыбзэ: подписать что-л.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэ хуэщӀын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: beckon, call someone with your hand.
Урысыбзэ: поманить, позвать кого-л. рукой.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэ щӀэдзын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: sign sth
Урысыбзэ: подписать что-л.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэ щӀын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: gesticulate, gesture
Урысыбзэ: жестикулировать.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Али Къетыкъуэ зыпищӀыжу и Ӏэхэр ещӀ. Ӏуащхьэмахуэ, журнал (художественный)
Ӏэ щӀыӀэкӀэ
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: eagerly, raggedly, mercilessly
Урысыбзэ: рвачески, безжалостно.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэ Ӏэтын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: raise your hand; vote
Урысыбзэ: поднять руку, проголосовать.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
ӀэкӀэ зехьэн
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: carry sb (in your arms)
Урысыбзэ: носить на руках кого-л.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
ӀэкӀэ тегъэӀэбэн
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: be convinced of sth, see sth firsthand
Урысыбзэ: убедиться воочию в чём-л.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
ӀэкӀэ теӀэбэн
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: be convinced of sth, see sth firsthand
Урысыбзэ: убедиться воочию в чём-л.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэр зэрыдзэн
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: cross your arms (on your chest).
Урысыбзэ: скрестить руки (на груди).
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэр зэтедзэн
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: fold your hand; lock your hands together
Урысыбзэ: положить руку на руку.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэр убыдын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: to shake sb’s hand (as a greeting)
Урысыбзэ: поздороваться за руку.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
[И] Ӏэр ущӀауэ дэтын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: live your whole life with your hand outstreched
Урысыбзэ: [прожить] всю жизнь с протянутой рукой.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэр хуэкӀэщӀын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: not have sth
Урысыбзэ: не обладать чем-л.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэр хуэгъэдэлъэн
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: threaten, wave your arms
Урысыбзэ: угрожать, размахивать руками.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
[И] Ӏэр хуэмубыдын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: steal, pilfer
Урысыбзэ: красть, воровать.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэрэ жьэрэ зэхуэмыхьын
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ:
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: be hungry, starve, not have a bite to eat
Урысыбзэ: голодать, ничего не брать в рот.
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
Ӏэ тедзапӀэ
[зэгъэзэхуэжын] Мыхьэнэ: ТхылъымпӀэм Ӏэ щыщӀадзкӀэ здытрадзэ кӀапэ.
НэгъуэщӀыбзэкӀэ зэдзэкӀахэр:
Инджылыбзэ: place for your signature
Урысыбзэ: место подписи
Псалъэ зэпхахэр:
Щапхъэхэр:
БИБЛИОГРАФИЕ